Refranes en ladino

Whoever has children to marry off must work even on Shabbat.

Evlendirecek çocukları olan Şabat'ta bile çalışmak zorundadır.

Quien tiene hijos que casar debe trabajar hasta en Shabat.

מי שיש לו ילדים להשיא חייב לעבוד גם בשבת.

Qui a des enfants à marier doit travailler même le Shabbat.

Chi ha figli da sposare deve lavorare anche di Shabbat.

Quem tem filhos para casar deve trabalhar até no Shabat.

Όποιος έχει παιδιά να παντρέψει πρέπει να δουλεύει ακόμη και το Σάββατο.

من لديه أبناء للتزويج عليه أن يعمل حتى في السبت.

Whoever has a husband to serve cannot sleep much.

Hizmet edilecek kocası olan çok uyuyamaz.

Quien tiene marido que servir no puede dormir mucho.

מי שיש לה בעל לשרת לא יכולה לישון הרבה.

Celle qui a un mari à servir ne peut pas beaucoup dormir.

Chi ha un marito da servire non può dormire molto.

Quem tem marido para servir não pode dormir muito.

Όποια έχει άντρα να υπηρετήσει δεν μπορεί να κοιμάται πολύ.

من لديها زوج تخدمه لا تستطيع النوم كثيرًا.

As the children grow, the worries grow.

Çocuklar büyüdükçe endişeler büyür.

A medida que los niños crecen, las preocupaciones crecen.

כשהילדים גדלים, הדאגות גדלות.

Au fur et à mesure que les enfants grandissent, les inquiétudes grandissent.

Man mano che i bambini crescono, le preoccupazioni crescono.

À medida que as crianças crescem, as preocupações aumentam.

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν, οι ανησυχίες μεγαλώνουν.

مع نمو الأطفال، تزداد المخاوف.

When the son is beaten, the mother is hurt.

Oğula vurulunca anasının canı yanar.

Cuando golpean al hijo, a la madre le duele.

כשמכים את הבן, האם כואבת.

Quand on bat le fils, c'est la mère qui souffre.

Quando picchiano il figlio, alla madre fa male.

Quando batem no filho, à mãe dói.

Όταν χτυπούν το παιδί, πονάει η μάνα.

حين يُضرب الابن تتألم الأم.

When the father gives to the son, the father laughs and the son laughs; when the son gives to the father, the father cries and the son cries.

Baba oğula verince baba güler, oğul güler; oğul babaya verince baba ağlar, oğul ağlar.

Cuando el padre da al hijo ríe el padre, ríe el hijo; cuando el hijo da al padre llora el padre y llora el hijo.

כשהאב נותן לבן, צוחק האב וצוחק הבן; כשהבן נותן לאב, בוכה האב ובוכה הבן.

Quand le père donne au fils, le père rit et le fils rit ; quand le fils donne au père, le père pleure et le fils pleure.

Quando il padre dà al figlio ride il padre e ride il figlio; quando il figlio dà al padre piange il padre e piange il figlio.

Quando o pai dá ao filho, ri o pai e ri o filho; quando o filho dá ao pai, chora o pai e chora o filho.

Όταν ο πατέρας δίνει στον γιο, γελά ο πατέρας και γελά ο γιος· όταν ο γιος δίνει στον πατέρα, κλαίει ο πατέρας και κλαίει ο γιος.

عندما يعطي الأب ابنه يضحك الأب ويضحك الابن، وعندما يعطي الابن أباه يبكي الأب ويبكي الابن.

When the father gives to the son, the father laughs and the son laughs; and when the son gives to the father, the son cries and the father cries.

Baba oğula verince baba güler, oğul güler; oğul babaya verince oğul ağlar, baba ağlar.

Cuando da el padre al hijo, ríe el padre y ríe el hijo, y cuando da el hijo al padre, llora el hijo y llora el padre.

כשהאב נותן לבן, האב צוחק והבן צוחק; וכשהבן נותן לאב, הבן בוכה והאב בוכה.

Quand le père donne au fils, le père rit et le fils rit ; et quand le fils donne au père, le fils pleure et le père pleure.

Quando il padre dà al figlio, il padre ride e il figlio ride; e quando il figlio dà al padre, il figlio piange e il padre piange.

Quando o pai dá ao filho, o pai ri e o filho ri; e quando o filho dá ao pai, o filho chora e o pai chora.

Όταν ο πατέρας δίνει στον γιο, γελά ο πατέρας και γελά ο γιος· κι όταν ο γιος δίνει στον πατέρα, κλαίει ο γιος και κλαίει ο πατέρας.

حين يعطي الأب ابنه يضحك الأب ويضحك الابن، وحين يعطي الابن أباه يبكي الابن ويبكي الأب.

When I was a daughter-in-law I found no mother-in-law, and when I was a mother-in-law I found no daughter-in-law.

Gelin olduğumda kayınvalide bulamadım, kayınvalide olduğumda gelin bulamadım.

Cuando fui nuera no encontré suegra y cuando fui suegra no encontré nuera.

כשהייתי כלה לא מצאתי חמות, וכשהייתי חמות לא מצאתי כלה.

Quand j'étais belle-fille je n'ai pas trouvé de belle-mère, et quand j'étais belle-mère je n'ai pas trouvé de belle-fille.

Quando fui nuora non trovai suocera, e quando fui suocera non trovai nuora.

Quando fui nora não encontrei sogra, e quando fui sogra não encontrei nora.

Όταν ήμουν νύφη δεν βρήκα πεθερά και όταν έγινα πεθερά δεν βρήκα νύφη.

عندما كنت كنّة لم أجد حماة، وعندما صرت حماة لم أجد كنّة.

When the old woman wants to cheer up, she remembers her trousseau.

Yaşlı kadın neşelenmek istediğinde çeyizini hatırlar.

Cuando la vieja se quiere alegrar, se acuerda de su ajuar.

כשהזקנה רוצה לשמוח, היא נזכרת בנדוניה שלה.

Quand la vieille veut se réjouir, elle se souvient de son trousseau.

Quando la vecchia vuole rallegrarsi, si ricorda del suo corredo.

Quando a velha se quer alegrar, lembra-se do seu enxoval.

Όταν η γριά θέλει να χαρεί, θυμάται την προίκα της.

عندما تريد العجوز أن تفرح تتذكر جهازها.

When a man and a woman marry, their romance ends and their (real) story begins.

Bir erkek ve bir kadın evlendiğinde, romantizmleri sona erer ve (gerçek) hikayeleri başlar.

Cuando un hombre y una mujer se casan, su romance termina y comienza su historia (real).

כשגבר ואישה מתחתנים, הרומנטיקה שלהם מסתיימת והסיפור (האמיתי) שלהם מתחיל.

Quand un homme et une femme se marient, leur histoire se termine et leur (vraie) histoire commence.

Quando un uomo e una donna si sposano, la loro storia d'amore finisce e inizia la loro (vera) storia.

Quando um homem e uma mulher se casam, o romance termina e a história (real) começa.

Όταν ένας άντρας και μια γυναίκα παντρεύονται, το ειδύλλιό τους τελειώνει και η (πραγματική) ιστορία τους αρχίζει.

عندما يتزوج رجل وامرأة، تنتهي رومانسيتهما وتبدأ قصتهما (الحقيقية).

When a woman's heart freezes, her head gets cured.

Bir kadının kalbi donunca başı iyileşir.

Cuando el corazón de una mujer se congela, su cabeza se cura.

כשלבה של אישה קופא, ראשה נרפא.

Quand le cœur d'une femme gèle, sa tête est guérie.

Quando il cuore di una donna si congela, la sua testa viene curata.

Quando o coração de uma mulher congela, sua cabeça fica curada.

Όταν η καρδιά μιας γυναίκας παγώνει, το κεφάλι της θεραπεύεται.

عندما يتجمد قلب المرأة، يشفى رأسها.

Little sister-in-law, little snake.

Küçük görümce, küçük yılan.

Cuñadita culebrita.

גיסה קטנה, נחש קטן.

Petite belle-sœur, petite couleuvre.

Cognatina serpentina.

Cunhadinha cobrinha.

Μικρή κουνιάδα, μικρό φιδάκι.

سلفة صغيرة، أفعى صغيرة.

A woman's tongue is her sword, which does not let her rust.

Kadının dili kılıcıdır, paslanmasına izin vermez.

La lengua de la mujer es su espada, que no deja enmohecer.

לשון האישה היא חרבה שאינה מניחה לה להחליד.

La langue de la femme est son épée, qui ne la laisse pas rouiller.

La lingua della donna è la sua spada, che non la lascia arrugginire.

A língua da mulher é a sua espada, que não a deixa enferrujar.

Η γλώσσα της γυναίκας είναι το σπαθί της, που δεν την αφήνει να σκουριάσει.

لسان المرأة سيفها الذي لا يدعه يصدأ.

The happily married woman is the one who has neither a mother-in-law nor a sister-in-law.

İyi evlenmiş kadın, ne kayınvalidesi ne görümcesi olandır.

La bien casada es la que no tiene ni suegra ni cuñada.

הנשואה היטב היא זו שאין לה חמות ולא גיסה.

La bien mariée est celle qui n'a ni belle-mère ni belle-sœur.

La ben sposata è quella che non ha né suocera né cognata.

A bem casada é a que não tem nem sogra nem cunhada.

Η καλοπαντρεμένη είναι αυτή που δεν έχει ούτε πεθερά ούτε κουνιάδα.

المتزوجة جيدًا هي التي لا حماة لها ولا سلفة.

May his star shine (a blessing / wish for good luck).

Yıldızı parlasın (hayır, şans dileği).

Que le brille su estrella (un buen deseo de suerte).

שכוכבו יזהיר (ברכה, איחול למזל טוב).

Que son étoile brille (un vœu de bonne chance).

Che la sua stella brilli (un augurio di buona fortuna).

Que a sua estrela brilhe (um desejo de boa sorte).

Το αστέρι του να λάμπει (ευχή για καλή τύχη).

ليسطع نجمه (دعاء بالحظ السعيد).

May his star fall (a curse / wish for bad luck).

Yıldızı düşsün (beddua).

Que le caiga su estrella (una maldición).

שכוכבו ייפול (קללה).

Que son étoile tombe (une malédiction).

Che la sua stella cada (una maledizione).

Que a sua estrela caia (uma maldição).

Το αστέρι του να πέσει (κατάρα).

ليسقط نجمه (دعاء بالشرّ).

The daughter in swaddling clothes, the trousseau in the chest.

Kız kundakta, çeyiz sandıkta.

La hija en la faja, el ajuar en el arca.

הבת בחיתולים, הנדוניה בארגז.

La fille au maillot, le trousseau dans le coffre.

La figlia in fasce, il corredo nel baule.

A filha nas fraldas, o enxoval na arca.

Η κόρη στα σπάργανα, η προίκα στο μπαούλο.

البنت في القماط والجهاز في الصندوق.

The mother is the foundation of the nest.

Anne yuvanın temelidir.

La madre es el fundamento del nido.

האם היא יסוד הקן.

La mère est le fondement du nid.

La madre è il fondamento del nido.

A mãe é o fundamento do ninho.

Η μητέρα είναι το θεμέλιο της φωλιάς.

الأم أساس العش.

The mother is the sun of the home.

Anne evin güneşidir.

La madre es el sol de la casa.

האם היא שמש הבית.

La mère est le soleil de la maison.

La madre è il sole della casa.

A mãe é o sol da casa.

Η μητέρα είναι ο ήλιος του σπιτιού.

الأم هي شمس البيت.