The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
137 proverbs · Family
ClearLos ijos se konosen kuando los paryentes se envejesen
Children are known when their parents grow old.
Çocuklar, ana babaları yaşlanınca tanınır.
Los hijos se conocen cuando los padres envejecen.
הילדים מתגלים כשההורים מזדקנים.
Les enfants se reconnaissent quand les parents vieillissent.
I figli si conoscono quando i genitori invecchiano.
Os filhos conhecem-se quando os pais envelhecem.
Τα παιδιά γνωρίζονται όταν γερνούν οι γονείς.
الأبناء يُعرفون حين يشيخ الوالدان.
Lavoro empesado no se mostra ni a esfuegra, ni a kunyada, ni a vizina ayreada
Unfinished work should not be shown to the mother-in-law, the sister-in-law, or the nosy neighbor. (uncertain: "ayreada")
Yarım kalan işler kayınvalideye, yengeye, meraklı komşuya gösterilmemelidir. (belirsiz: “ayreada ”)
El trabajo inacabado no debe mostrarse a la suegra, la cuñada o el vecino entrometido. (incierto: "ayreada")
אין להציג עבודה לא גמורה לחמות, לגיסה או לשכנה החטטנית. (לא ברור: "אירידה ")
Le travail inachevé ne doit pas être montré à la belle-mère, à la belle-sœur ou au voisin curieux. (incertain : "ayreada")
Il lavoro incompiuto non dovrebbe essere mostrato alla suocera, alla cognata o al vicino ficcanaso. (incerto: "ayreada")
O trabalho inacabado não deve ser mostrado à sogra, à cunhada ou à vizinha intrometida. (incerto: "ayreada")
Η ημιτελής εργασία δεν πρέπει να επιδεικνύεται στην πεθερά, την κουνιάδα ή τον αδιάκριτο γείτονα. (αβέβαιο: "ayreada")
يجب عدم عرض العمل غير المكتمل على الحماة أو شقيقة الزوج أو الجار الفضولي. (غير مؤكد: "ayreada ")
Ijo fuites padre seras,lo ke izites te azeran
You were a son, you will be a father; what you did, will be done to you.
Sen bir oğuldun, bir baba olacaksın; ne yaptıysan sana da yapılacak.
Eras un hijo, serás un padre; lo que hiciste, te será hecho.
היית בן, תהיה אבא; מה שעשית, ייעשה לך.
Tu étais un fils, tu seras un père ; ce que tu as fait, il te sera fait.
Eri un figlio, sarai un padre; quello che hai fatto, sarà fatto a te.
Tu eras um filho, tu serás um pai; o que fizeste, será feito a ti.
Ήσουν γιος, θα γίνεις πατέρας · ό, τι έκανες, θα γίνει σε σένα.
لقد كنت ابنًا، وستكون أبًا ؛ ما فعلته، سيتم فعله بك.
La bien kazada es la ke no tiene ni esfuegra ni kunyada
The happily married woman is the one who has neither a mother-in-law nor a sister-in-law.
İyi evlenmiş kadın, ne kayınvalidesi ne görümcesi olandır.
La bien casada es la que no tiene ni suegra ni cuñada.
הנשואה היטב היא זו שאין לה חמות ולא גיסה.
La bien mariée est celle qui n'a ni belle-mère ni belle-sœur.
La ben sposata è quella che non ha né suocera né cognata.
A bem casada é a que não tem nem sogra nem cunhada.
Η καλοπαντρεμένη είναι αυτή που δεν έχει ούτε πεθερά ούτε κουνιάδα.
المتزوجة جيدًا هي التي لا حماة لها ولا سلفة.
El ijo de la gata ratones mata
The cat's son kills mice.
Kedinin oğlu fare öldürür.
El hijo de la gata ratones mata.
בן החתולה הורג עכברים.
Le fils de la chatte tue des souris.
Il figlio della gatta uccide i topi.
O filho da gata mata ratos.
Ο γιος της γάτας σκοτώνει ποντίκια.
ابن القطة يقتل الفئران.
Ijos de mis ijos dos vezes mis ijos
Children of my children are twice my children.
Çocuklarımın çocukları iki kez çocuklarımdır.
Hijos de mis hijos, dos veces mis hijos.
ילדי ילדיי הם פעמיים ילדיי.
Les enfants de mes enfants sont deux fois mes enfants.
I figli dei miei figli sono due volte miei figli.
Filhos dos meus filhos são duas vezes meus filhos.
Τα παιδιά των παιδιών μου είναι δύο φορές παιδιά μου.
أبناء أبنائي هم أبنائي مرتين.
Esfuegra ni de barrio buena
No mother-in-law is good, not even one from a good neighborhood.
Kaynana, iyi mahalleden bile olsa iyi değildir.
Suegra, ni de buen barrio.
חמות, אפילו משכונה טובה, אינה טובה.
Belle-mère, même d'un bon quartier, n'est pas bonne.
Suocera, nemmeno di un buon quartiere, è buona.
Sogra, nem de bom bairro é boa.
Πεθερά, ούτε από καλή γειτονιά δεν είναι καλή.
الحماة، حتى من حيّ طيب، ليست طيبة.
La mujer es komo la uva, si la miraz bueno se aze vino i si no la miraz bueno se aze vinagre
A woman is like a grape: if you treat her well she becomes wine, and if you do not treat her well she becomes vinegar.
Kadın üzüm gibidir; iyi bakarsan şarap olur, iyi bakmazsan sirke olur.
La mujer es como la uva: si la cuidas bien se hace vino, y si no la cuidas bien se hace vinagre.
אישה היא כמו ענבים: אם תשמור עליה היטב היא הופכת ליין, ואם לא תשמור עליה היטב היא הופכת לחומץ.
La femme est comme le raisin : si tu la traites bien, elle devient du vin, et si tu ne la traites pas bien, elle devient du vinaigre.
La donna è come l'uva: se la tratti bene diventa vino, e se non la tratti bene diventa aceto.
A mulher é como a uva: se a tratares bem, torna-se vinho, e se não a tratares bem, torna-se vinagre.
Η γυναίκα είναι σαν το σταφύλι: αν τη φροντίσεις καλά γίνεται κρασί, κι αν δεν τη φροντίσεις καλά γίνεται ξίδι.
المرأة كالعنب: إن أحسنت معاملتها صارت نبيذًا، وإن لم تحسن معاملتها صارت خلًا.
Kada gayo kanta en su gayinero
Every rooster crows in his own henhouse.
Her horoz kendi kümesinde öter.
Cada gallo canta en su gallinero.
כל תרנגול קורא בלול שלו.
Chaque coq chante dans son poulailler.
Ogni gallo canta nel suo pollaio.
Cada galo canta no seu galinheiro.
Κάθε κόκορας λαλεί στο κοτέτσι του.
كل ديك يصيح في قنّه.
Lo ke aze gozar al marido es la buena vida ke le da la mujer
What makes a husband happy is the good life his wife gives him.
Kocayı mutlu eden, karısının ona verdiği güzel hayattır.
Lo que hace gozar al marido es la buena vida que le da la mujer.
מה שמענג את הבעל הוא החיים הטובים שהאישה נותנת לו.
Ce qui fait jouir le mari, c'est la bonne vie que lui donne sa femme.
Ciò che fa godere il marito è la bella vita che gli dà la moglie.
O que faz o marido gozar é a boa vida que a mulher lhe dá.
Αυτό που κάνει τον σύζυγο να απολαμβάνει είναι η καλή ζωή που του δίνει η γυναίκα.
ما يسعد الزوج هو الحياة الطيبة التي تمنحها له زوجته.
Pleto entre marido i mujer, la kolcha deve de venser
In a quarrel between husband and wife, the bedspread must win.
Karı koca kavgasında yorgan galip gelmelidir.
Pleito entre marido y mujer, la colcha debe vencer.
בריב בין איש לאשתו, השמיכה צריכה לנצח.
Dispute entre mari et femme, c'est le couvre-lit qui doit l'emporter.
Lite tra marito e moglie, la coperta deve vincere.
Briga entre marido e mulher, a colcha deve vencer.
Σε καβγά άντρα και γυναίκας, το κάλυμμα πρέπει να νικήσει.
في الخصام بين الزوجين يجب أن ينتصر اللحاف.
La mujer eskasa mete al marido por ekskuza
The stingy woman uses her husband as an excuse.
Cimri kadın kocasını bahane eder.
La mujer escasa mete al marido por excusa.
האישה הקמצנית מכניסה את בעלה כתירוץ.
La femme avare met son mari en avant comme excuse.
La donna avara tira in mezzo il marito come scusa.
A mulher avarenta usa o marido como desculpa.
Η τσιγκούνα γυναίκα βάζει τον άντρα της για δικαιολογία.
المرأة البخيلة تتخذ زوجها عذرًا.
Lo ke izites kon tus padres de tus ijos esperes
What you did to your parents, expect from your children.
Anne babana ne yaptıysan çocuklarından onu bekle.
Lo que hiciste con tus padres de tus hijos espera.
מה שעשית להוריך, צפה לכך מילדיך.
Ce que tu as fait à tes parents, attends-le de tes enfants.
Ciò che hai fatto ai tuoi genitori aspettatelo dai tuoi figli.
O que fizeste com os teus pais espera-o dos teus filhos.
Ό,τι έκανες στους γονείς σου, περίμενέ το από τα παιδιά σου.
ما فعلته بوالديك انتظره من أبنائك.
Si el emprestimo era bueno, el rey emprestava a su mujer
If lending were good, the king would lend his wife.
Ödünç vermek iyi olsaydı, kral karısını ödünç verirdi.
Si el préstamo fuera bueno, el rey prestaría a su mujer.
אילו ההלוואה הייתה טובה, המלך היה מלווה את אשתו.
Si l'emprunt était bon, le roi prêterait sa femme.
Se il prestito fosse buono, il re presterebbe sua moglie.
Se o empréstimo fosse bom, o rei emprestaria a sua mulher.
Αν το δάνειο ήταν καλό, ο βασιλιάς θα δάνειζε τη γυναίκα του.
لو كان الاقتراض جيدًا، لأقرض الملك زوجته.
Lo ke te aze tu mano no te lo aze ni tu ermano
What your own hand does for you, not even your brother will do for you.
Kendi elinin yaptığını kardeşin bile yapmaz.
Lo que te hace tu mano no te lo hace ni tu hermano.
מה שידך עושה לך, גם אחיך לא יעשה לך.
Ce que ta main fait pour toi, même ton frère ne le fera pas.
Ciò che fa la tua mano non te lo fa nemmeno tuo fratello.
O que a tua mão te faz não to faz nem o teu irmão.
Αυτό που κάνει το χέρι σου, δεν στο κάνει ούτε ο αδελφός σου.
ما تفعله لك يدك لا يفعله لك حتى أخوك.
Marido selozo no tiene repozo
A jealous husband has no rest.
Kıskanç kocanın rahatı yoktur.
Marido celoso no tiene reposo.
בעל קנאי אין לו מנוחה.
Mari jaloux n'a pas de repos.
Marito geloso non ha riposo.
Marido ciumento não tem descanso.
Ο ζηλιάρης άντρας δεν έχει ησυχία.
الزوج الغيور لا راحة له.
Kuando da el padre da al ijo, riye el padre riye el ijo i kuando da el ijo al padre yora el ijo yora el padre
When the father gives to the son, the father laughs and the son laughs; and when the son gives to the father, the son cries and the father cries.
Baba oğula verince baba güler, oğul güler; oğul babaya verince oğul ağlar, baba ağlar.
Cuando da el padre al hijo, ríe el padre y ríe el hijo, y cuando da el hijo al padre, llora el hijo y llora el padre.
כשהאב נותן לבן, האב צוחק והבן צוחק; וכשהבן נותן לאב, הבן בוכה והאב בוכה.
Quand le père donne au fils, le père rit et le fils rit ; et quand le fils donne au père, le fils pleure et le père pleure.
Quando il padre dà al figlio, il padre ride e il figlio ride; e quando il figlio dà al padre, il figlio piange e il padre piange.
Quando o pai dá ao filho, o pai ri e o filho ri; e quando o filho dá ao pai, o filho chora e o pai chora.
Όταν ο πατέρας δίνει στον γιο, γελά ο πατέρας και γελά ο γιος· κι όταν ο γιος δίνει στον πατέρα, κλαίει ο γιος και κλαίει ο πατέρας.
حين يعطي الأب ابنه يضحك الأب ويضحك الابن، وحين يعطي الابن أباه يبكي الابن ويبكي الأب.
Lagrimas de mujer valen muncho i kostan poko
A woman's tears are worth a lot and cost little.
Kadın gözyaşının değeri çoktur, maliyeti azdır.
Lágrimas de mujer valen mucho y cuestan poco.
דמעות אישה שוות הרבה ועולות מעט.
Les larmes de femme valent beaucoup et coûtent peu.
Le lacrime di donna valgono molto e costano poco.
Lágrimas de mulher valem muito e custam pouco.
Τα δάκρυα της γυναίκας αξίζουν πολλά και κοστίζουν λίγα.
دموع المرأة تساوي الكثير وتكلّف القليل.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy