The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Ni la esfuegra se aze madre ni la ermuera se aze ija
A mother-in-law doesn't become a mother, nor a daughter-in-law a daughter.
La mansevez es una vez ken la perye loko es
Youth comes once; whoever wastes it is a fool.
Gençlik bir kez gelir, onu kaybeden deli olur.
La juventud es una vez, quien la pierde loco es.
הנעורים הם פעם אחת, מי שמאבד אותם שוטה.
La jeunesse ne vient qu'une fois ; qui la perd est fou.
La giovinezza è una sola volta; chi la perde è un pazzo.
A juventude é uma só vez; quem a perde é louco.
Η νιότη έρχεται μία φορά· όποιος τη χάνει είναι τρελός.
الشباب مرة واحدة ومن يضيعه مجنون.
Avaz sin aroz es komo boda sin tanyedor
Beans without rice are like a wedding without a musician.
Pirinçsiz fasulye, çalgıcısız düğün gibidir.
Habas sin arroz es como boda sin tañedor.
שעועית בלי אורז היא כמו חתונה בלי נגן.
Des fèves sans riz, c'est comme une noce sans musicien.
Fave senza riso sono come un matrimonio senza musicista.
Favas sem arroz são como casamento sem músico.
Φασόλια χωρίς ρύζι είναι σαν γάμος χωρίς μουσικό.
الفول بلا أرز كالعرس بلا عازف.
El ijo de la gata ratones mata
The cat's son kills mice.
Kedinin oğlu fare öldürür.
El hijo de la gata ratones mata.
בן החתולה הורג עכברים.
Le fils de la chatte tue des souris.
Il figlio della gatta uccide i topi.
O filho da gata mata ratos.
Ο γιος της γάτας σκοτώνει ποντίκια.
ابن القطة يقتل الفئران.
Eskrito esta en la palma lo ke va pasar la alma
What will happen to the soul is written in the palm.
Ruha ne olacağı avucun içinde yazılıdır.
Escrito está en la palma lo que va a pasar al alma.
כתוב על כף היד מה יקרה לנפש.
Ce qui arrivera à l'âme est écrit dans la paume.
Ciò che accadrà all'anima è scritto nel palmo della mano.
O que vai acontecer à alma está escrito na palma da mão.
Γραμμένο είναι στην παλάμη τι θα συμβεί στην ψυχή.
ما سيحدث للروح مكتوب في الكف.
Ken kere muncho pedre i lo poko
He who wants too much loses even the little.
Çok isteyen azı da kaybeder.
Quien quiere mucho pierde también lo poco.
מי שרוצה הרבה מאבד גם את המעט.
Qui veut trop perd même le peu.
Chi vuole molto perde anche il poco.
Quem quer muito perde também o pouco.
Όποιος θέλει πολλά χάνει και τα λίγα.
من يطمع في الكثير يخسر القليل أيضًا.
El buey tiene la aluenga larga, ma avlar no save
The ox has a long tongue, but does not know how to speak.
Öküzün dili uzundur ama konuşmasını bilmez.
El buey tiene la lengua larga, pero hablar no sabe.
לשור יש לשון ארוכה, אבל הוא לא יודע לדבר.
Le bœuf a la langue longue, mais ne sait pas parler.
Il bue ha la lingua lunga, ma non sa parlare.
O boi tem a língua comprida, mas não sabe falar.
Το βόδι έχει μακριά γλώσσα, αλλά δεν ξέρει να μιλά.
الثور لسانه طويل، لكنه لا يعرف الكلام.
El ke entra al banyo sin sudar no sale
Whoever enters the bathhouse does not leave without sweating.
Hamama giren terlemeden çıkmaz.
El que entra al baño no sale sin sudar.
מי שנכנס למרחץ לא יוצא בלי להזיע.
Qui entre au bain n'en sort pas sans avoir transpiré.
Chi entra nel bagno non esce senza aver sudato.
Quem entra no banho não sai sem suar.
Όποιος μπαίνει στο λουτρό δεν βγαίνει χωρίς να ιδρώσει.
من يدخل الحمّام لا يخرج دون أن يتعرق.
En la kayida de tu enemigo no te alegres, ke te viene a la kavesa
D'ont be happy with the fall of your enemy,the same could happen to you.
Düşmanının düşüşünden memnun olmazsan,aynısı senin de başına gelebilir.
No te alegres por la caída de tu enemigo, a ti te podría pasar lo mismo.
אל תהיה מרוצה מנפילת האויב שלך, אותו הדבר יכול לקרות לך.
Ne soyez pas content de la chute de votre ennemi,la même chose pourrait vous arriver.
Nonessere felice della caduta del tuo nemico, potrebbe succedere anche a te.
Não fique feliz com a queda do seu inimigo,o mesmo pode acontecer com você.
Δεν πρέπει να χαίρεσαι με την πτώση του εχθρού σου,το ίδιο θα μπορούσε να συμβεί και σε σένα.
لا تكن سعيدًا بسقوط عدوك، فقد يحدث لك الشيء نفسه.
La gana ke tengo de baylar, tienes tu de lavorar
The desire I have to dance, you should have to work.
Benim dans etme isteğim kadar sen çalışma isteği duymalısın.
Las ganas que tengo de bailar, tengas tú de trabajar.
הרצון שיש לי לרקוד, שיהיה לך לעבוד.
L'envie que j'ai de danser, puisses-tu l'avoir de travailler.
La voglia che ho di ballare, l'abbia tu di lavorare.
A vontade que tenho de dançar, tenhas tu de trabalhar.
Η όρεξη που έχω να χορέψω, ας την έχεις εσύ να δουλέψεις.
الرغبة التي لدي في الرقص، لتكن لديك في العمل.
Mirate, ke te mire El Dio
Look at yourself, so that God may look at you.
Kendine bak ki Tanrı sana baksın.
Mírate, que te mire Dios.
הבט בעצמך, שיביט בך אלוהים.
Regarde-toi, que Dieu te regarde.
Guardati, che Dio ti guardi.
Olha-te, para que Deus te olhe.
Κοίτα τον εαυτό σου, για να σε κοιτάξει ο Θεός.
انظر إلى نفسك ليراك الله.
Asukar en la boka no ayuda si tu korason es amargo
Sugar in the mouth does not help if your heart is bitter.
Yüreğin acıysa ağızdaki şeker fayda etmez.
Azúcar en la boca no ayuda si tu corazón es amargo.
סוכר בפה לא עוזר אם ליבך מר.
Du sucre dans la bouche ne sert à rien si ton cœur est amer.
Lo zucchero in bocca non serve se il tuo cuore è amaro.
Açúcar na boca não ajuda se o teu coração é amargo.
Η ζάχαρη στο στόμα δεν βοηθά αν η καρδιά σου είναι πικρή.
السكر في الفم لا ينفع إذا كان قلبك مرًّا.
Eskucha a los viejos, saven dar buen konsejo
Listen to the old; they know how to give good advice.
Yaşlıları dinle, iyi öğüt vermeyi bilirler.
Escucha a los viejos, saben dar buen consejo.
הקשב לזקנים, הם יודעים לתת עצה טובה.
Écoute les anciens, ils savent donner de bons conseils.
Ascolta i vecchi, sanno dare buoni consigli.
Escuta os velhos, sabem dar bom conselho.
Άκου τους γέρους, ξέρουν να δίνουν καλές συμβουλές.
اسمع للكبار، فهم يعرفون كيف يقدمون النصيحة الجيدة.
Tu kara i mi kulo son primos ermanos
Your face and my backside are first cousins.
Senin yüzün ile benim kıçım amca çocuklarıdır.
Tu cara y mi culo son primos hermanos.
הפנים שלך והטוסיק שלי בני דודים.
Ton visage et mon derrière sont cousins germains.
La tua faccia e il mio sedere sono cugini di primo grado.
O teu rosto e o meu traseiro são primos-irmãos.
Το πρόσωπό σου και ο πισινός μου είναι πρώτα ξαδέλφια.
وجهك ومؤخرتي أبناء عمومة.
El ojo kome mas ke la boka
The eye eats more than the mouth.
Göz ağızdan çok yer.
El ojo come más que la boca.
העין אוכלת יותר מהפה.
L'œil mange plus que la bouche.
L'occhio mangia più della bocca.
O olho come mais do que a boca.
Το μάτι τρώει περισσότερο από το στόμα.
العين تأكل أكثر من الفم.
Kon soplar no se amata el fuego
Blowing does not put out the fire.
Üfleyerek ateş sönmez.
Con soplar no se apaga el fuego.
בנשיפה לא מכבים את האש.
Souffler n'éteint pas le feu.
Soffiando non si spegne il fuoco.
Soprando não se apaga o fogo.
Φυσώντας δεν σβήνει η φωτιά.
بالنفخ لا تنطفئ النار.
El ke fuye de la luvia enkontra el pedrisko
He who flees from the rain meets the hail.
Yağmurdan kaçan doluya tutulur.
El que huye de la lluvia encuentra el granizo.
מי שבורח מהגשם פוגש את הברד.
Qui fuit la pluie rencontre la grêle.
Chi fugge dalla pioggia incontra la grandine.
Quem foge da chuva encontra o granizo.
Όποιος φεύγει από τη βροχή πέφτει στο χαλάζι.
من يهرب من المطر يلقى البَرَد.
El ke no tiene ke azer se toma kon su mujer
He who has nothing to do quarrels with his wife.
İşi olmayan karısıyla kavga eder.
El que no tiene qué hacer se pelea con su mujer.
מי שאין לו מה לעשות מתקוטט עם אשתו.
Celui qui n'a rien à faire se dispute avec sa femme.
Chi non ha niente da fare litiga con la moglie.
Quem não tem o que fazer briga com a mulher.
Όποιος δεν έχει τι να κάνει τσακώνεται με τη γυναίκα του.
من ليس لديه ما يفعله يتشاجر مع زوجته.
Amigos i ermanos seremos, ma las bolsas no tokaremos
Friends and brothers we will be, but we will not touch each other's purses.
Dost ve kardeş olacağız ama keselere dokunmayacağız.
Amigos y hermanos seremos, pero las bolsas no tocaremos.
ידידים ואחים נהיה, אבל לארנקים לא ניגע.
Amis et frères nous serons, mais aux bourses nous ne toucherons pas.
Amici e fratelli saremo, ma le borse non le toccheremo.
Amigos e irmãos seremos, mas nas bolsas não tocaremos.
Φίλοι και αδέλφια θα είμαστε, αλλά στα πουγκιά δεν θα αγγίξουμε.
سنكون أصدقاء وإخوة، لكننا لن نلمس الجيوب.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy