The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Ni la esfuegra se aze madre ni la ermuera se aze ija
A mother-in-law doesn't become a mother, nor a daughter-in-law a daughter.
La mujer aze, La mujer dezaze
A woman makes, a woman destroys.
Bir kadın yapar, bir kadın yok eder.
Una mujer hace, una mujer destruye.
אישה עושה, אישה הורסת.
Une femme fait, une femme détruit.
Una donna fa, una donna distrugge.
Uma mulher faz, uma mulher destrói.
Μια γυναίκα φτιάχνει, μια γυναίκα καταστρέφει.
امرأة تصنع، امرأة تدمر.
Akontese en un punto lo ke no akontese en mil anyos
What happens in a moment does not happen in a thousand years.
Bir anda olan, bin yılda olmaz.
Acontece en un punto lo que no acontece en mil años.
קורה ברגע מה שלא קורה באלף שנה.
Il arrive en un instant ce qui n'arrive pas en mille ans.
Accade in un istante ciò che non accade in mille anni.
Acontece num instante o que não acontece em mil anos.
Συμβαίνει σε μια στιγμή ό,τι δεν συμβαίνει σε χίλια χρόνια.
يحدث في لحظة ما لا يحدث في ألف سنة.
No permetes a tu aluenga de korrer antes de tu pensamiento
Do not let your tongue run ahead of your thoughts.
Dilin düşüncenin önüne geçmesine izin verme.
No permitas que tu lengua corra antes que tu pensamiento.
אל תתן ללשונך לרוץ לפני מחשבתך.
Ne laisse pas ta langue courir avant ta pensée.
Non lasciare che la tua lingua corra davanti al tuo pensiero.
Não deixes que a tua língua corra antes do teu pensamento.
Μην αφήνεις τη γλώσσα σου να τρέχει πριν από τη σκέψη σου.
لا تدع لسانك يسبق تفكيرك.
Laz aldikeras del riko si se vazyan, no pueden inchir laz aldikeras del prove
If the rich man's pockets are emptied, they cannot fill the poor man's pockets.
Zenginin ceplerini boşaltsalar bile fakirin ceplerini dolduramazlar.
Si se vacían los bolsillos del rico, no pueden llenar los bolsillos del pobre.
אם ירוקנו את כיסי העשיר, הם לא יוכלו למלא את כיסי העני.
Si l'on vide les poches du riche, on ne peut pas remplir celles du pauvre.
Se si svuotano le tasche del ricco, non si possono riempire le tasche del povero.
Se se esvaziarem os bolsos do rico, não podem encher os bolsos do pobre.
Αν αδειάσουν οι τσέπες του πλουσίου, δεν μπορούν να γεμίσουν οι τσέπες του φτωχού.
إن أُفرغت جيوب الغني فلا تُملأ بها جيوب الفقير.
El Dio da muezes al ke no tiene dientes
God gives nuts to the one who has no teeth.
Tanrı dişi olmayana ceviz verir.
Dios da nueces al que no tiene dientes.
אלוהים נותן אגוזים למי שאין לו שיניים.
Dieu donne des noix à celui qui n'a pas de dents.
Dio dà le noci a chi non ha denti.
Deus dá nozes a quem não tem dentes.
Ο Θεός δίνει καρύδια σε αυτόν που δεν έχει δόντια.
الله يعطي الجوز لمن لا أسنان له.
Kada uno en su kaza i El Dio en la de todos
Each one in his own house, and God in everyone's.
Herkes kendi evinde, Tanrı ise herkesin evinde.
Cada uno en su casa y Dios en la de todos.
כל אחד בביתו, ואלוהים בבית של כולם.
Chacun chez soi, et Dieu chez tous.
Ognuno a casa propria e Dio in quella di tutti.
Cada um na sua casa e Deus na de todos.
Ο καθένας στο σπίτι του και ο Θεός στο σπίτι όλων.
كلٌّ في بيته، والله في بيت الجميع.
La mujer eskasa mete al marido por ekskuza
The stingy woman uses her husband as an excuse.
Cimri kadın kocasını bahane eder.
La mujer escasa mete al marido por excusa.
האישה הקמצנית מכניסה את בעלה כתירוץ.
La femme avare met son mari en avant comme excuse.
La donna avara tira in mezzo il marito come scusa.
A mulher avarenta usa o marido como desculpa.
Η τσιγκούνα γυναίκα βάζει τον άντρα της για δικαιολογία.
المرأة البخيلة تتخذ زوجها عذرًا.
Leon ke esta durmiyendo, no lo espertes
Do not wake a sleeping lion.
Uyuyan aslanı uyandırma.
León que está durmiendo, no lo despiertes.
אריה ישן, אל תעיר אותו.
Ne réveille pas le lion qui dort.
Non svegliare il leone che dorme.
Leão que está a dormir, não o acordes.
Λιοντάρι που κοιμάται, μην το ξυπνάς.
الأسد النائم لا توقظه.
Lo ke izites kon tus padres de tus ijos esperes
What you did to your parents, expect from your children.
Anne babana ne yaptıysan çocuklarından onu bekle.
Lo que hiciste con tus padres de tus hijos espera.
מה שעשית להוריך, צפה לכך מילדיך.
Ce que tu as fait à tes parents, attends-le de tes enfants.
Ciò che hai fatto ai tuoi genitori aspettatelo dai tuoi figli.
O que fizeste com os teus pais espera-o dos teus filhos.
Ό,τι έκανες στους γονείς σου, περίμενέ το από τα παιδιά σου.
ما فعلته بوالديك انتظره من أبنائك.
Mas vale verguensa en kara, ke dolor de korason
Better shame on the face than pain in the heart.
Yüzde utanç, kalpte acıdan yeğdir.
Más vale vergüenza en cara que dolor de corazón.
עדיף בושה בפנים מכאב בלב.
Mieux vaut la honte au visage que la douleur au cœur.
Meglio la vergogna in faccia che il dolore al cuore.
Mais vale vergonha na cara do que dor no coração.
Καλύτερα ντροπή στο πρόσωπο παρά πόνος στην καρδιά.
خجل في الوجه خير من ألم في القلب.
El ke bien se kere en poko lugar kave
Those who love each other fit in a small place.
Birbirini seven küçük yere sığar.
El que bien se quiere en poco lugar cabe.
מי שאוהבים זה את זה נכנסים במקום קטן.
Ceux qui s'aiment tiennent dans un petit espace.
Chi si vuole bene sta in poco spazio.
Quem bem se quer em pouco lugar cabe.
Όσοι αγαπιούνται χωρούν σε λίγο χώρο.
من يتحابان يسعهما مكان صغير.
Todos los dedos de la mano no son unos
All the fingers of the hand are not the same.
Elin bütün parmakları bir değildir.
Todos los dedos de la mano no son iguales.
לא כל אצבעות היד שוות.
Tous les doigts de la main ne sont pas pareils.
Tutte le dita della mano non sono uguali.
Nem todos os dedos da mão são iguais.
Όλα τα δάχτυλα του χεριού δεν είναι ίδια.
ليست كل أصابع اليد متساوية.
El kavayo del rey no alavanta kargo
The king's horse does not lift a load.
Kralın atı yük kaldırmaz.
El caballo del rey no levanta carga.
סוסו של המלך אינו נושא משא.
Le cheval du roi ne soulève pas de charge.
Il cavallo del re non solleva carichi.
O cavalo do rei não levanta carga.
Το άλογο του βασιλιά δεν σηκώνει φορτίο.
حصان الملك لا يرفع حملاً.
Aldikera sin paras es komo arvole sin fruta
A pocket without money is like a tree without fruit.
Parasız cep, meyvesiz ağaç gibidir.
Bolsillo sin dinero es como árbol sin fruta.
כיס בלי כסף הוא כמו עץ בלי פרי.
Une poche sans argent est comme un arbre sans fruit.
Una tasca senza soldi è come un albero senza frutti.
Bolso sem dinheiro é como árvore sem fruto.
Τσέπη χωρίς λεφτά είναι σαν δέντρο χωρίς καρπό.
جيب بلا مال كشجرة بلا ثمر.
Eskrito esta en la palma lo ke va pasar la alma
What will happen to the soul is written in the palm.
Ruha ne olacağı avucun içinde yazılıdır.
Escrito está en la palma lo que va a pasar al alma.
כתוב על כף היד מה יקרה לנפש.
Ce qui arrivera à l'âme est écrit dans la paume.
Ciò che accadrà all'anima è scritto nel palmo della mano.
O que vai acontecer à alma está escrito na palma da mão.
Γραμμένο είναι στην παλάμη τι θα συμβεί στην ψυχή.
ما سيحدث للروح مكتوب في الكف.
Ijos de mis ijos dos vezes mis ijos
Children of my children are twice my children.
Çocuklarımın çocukları iki kez çocuklarımdır.
Hijos de mis hijos, dos veces mis hijos.
ילדי ילדיי הם פעמיים ילדיי.
Les enfants de mes enfants sont deux fois mes enfants.
I figli dei miei figli sono due volte miei figli.
Filhos dos meus filhos são duas vezes meus filhos.
Τα παιδιά των παιδιών μου είναι δύο φορές παιδιά μου.
أبناء أبنائي هم أبنائي مرتين.
El buey tiene la aluenga larga, ma avlar no save
The ox has a long tongue, but does not know how to speak.
Öküzün dili uzundur ama konuşmasını bilmez.
El buey tiene la lengua larga, pero hablar no sabe.
לשור יש לשון ארוכה, אבל הוא לא יודע לדבר.
Le bœuf a la langue longue, mais ne sait pas parler.
Il bue ha la lingua lunga, ma non sa parlare.
O boi tem a língua comprida, mas não sabe falar.
Το βόδι έχει μακριά γλώσσα, αλλά δεν ξέρει να μιλά.
الثور لسانه طويل، لكنه لا يعرف الكلام.
Echa un gueso al perro para ke no ladre
Throw a bone to the dog so that it does not bark.
Köpeğe havlamasın diye kemik at.
Echa un hueso al perro para que no ladre.
זרוק עצם לכלב כדי שלא ינבח.
Jette un os au chien pour qu'il n'aboie pas.
Getta un osso al cane perché non abbai.
Atira um osso ao cão para que não ladre.
Ρίξε ένα κόκαλο στον σκύλο για να μην γαβγίζει.
ألقِ عظمة للكلب كي لا ينبح.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy