Refranes en ladino

Al tiempo no teníamos nada pero teníamos todo; ahora tenemos todo pero no tenemos nada.

In those days we had nothing but we had everything; now we have everything but we have nothing.

O zaman hiçbir şeyimiz yoktu ama her şeyimiz vardı; şimdi her şeyimiz var ama hiçbir şeyimiz yok.

אז לא היה לנו כלום אבל היה לנו הכול; עכשיו יש לנו הכול ואין לנו כלום.

Autrefois nous n'avions rien mais nous avions tout ; maintenant nous avons tout mais nous n'avons rien.

Allora non avevamo niente ma avevamo tutto; ora abbiamo tutto ma non abbiamo niente.

Naquele tempo não tínhamos nada mas tínhamos tudo; agora temos tudo mas não temos nada.

Τότε δεν είχαμε τίποτα αλλά είχαμε τα πάντα· τώρα έχουμε τα πάντα αλλά δεν έχουμε τίποτα.

في ذلك الزمن لم يكن لدينا شيء لكن كان لدينا كل شيء؛ والآن لدينا كل شيء لكن لا شيء لدينا.

Bolsillo sin dinero es como árbol sin fruta.

A pocket without money is like a tree without fruit.

Parasız cep, meyvesiz ağaç gibidir.

כיס בלי כסף הוא כמו עץ בלי פרי.

Une poche sans argent est comme un arbre sans fruit.

Una tasca senza soldi è come un albero senza frutti.

Bolso sem dinheiro é como árvore sem fruto.

Τσέπη χωρίς λεφτά είναι σαν δέντρο χωρίς καρπό.

جيب بلا مال كشجرة بلا ثمر.

Levantarse temprano para despertar la suerte.

Getting up early to wake up luck.

Şanslı uyanmak için erken kalkmak.

לקום מוקדם כדי להתעורר עם מזל.

Se lever tôt pour se réveiller chanceux.

Alzarsi presto per svegliare la fortuna.

Acordar cedo para ter sorte.

Ξυπνάτε νωρίς για να ξυπνήσετε τυχεροί.

الاستيقاظ مبكرًا لإيقاظ الحظ.

El hambre y el frío entregan al hombre en manos del enemigo.

Hunger and cold deliver a man into the hands of the enemy.

Açlık ve soğuk insanı düşmanın eline teslim eder.

רעב וקור מוסרים את האדם לידי האויב.

La faim et le froid livrent l'homme aux mains de l'ennemi.

La fame e il freddo consegnano l'uomo nelle mani del nemico.

A fome e o frio entregam o homem nas mãos do inimigo.

Η πείνα και το κρύο παραδίδουν τον άνθρωπο στα χέρια του εχθρού.

الجوع والبرد يسلّمان الإنسان إلى يد العدوّ.

Amigos y hermanos seremos, pero las bolsas no tocaremos.

Friends and brothers we will be, but we will not touch each other's purses.

Dost ve kardeş olacağız ama keselere dokunmayacağız.

ידידים ואחים נהיה, אבל לארנקים לא ניגע.

Amis et frères nous serons, mais aux bourses nous ne toucherons pas.

Amici e fratelli saremo, ma le borse non le toccheremo.

Amigos e irmãos seremos, mas nas bolsas não tocaremos.

Φίλοι και αδέλφια θα είμαστε, αλλά στα πουγκιά δεν θα αγγίξουμε.

سنكون أصدقاء وإخوة، لكننا لن نلمس الجيوب.

Donde hay amor hay dolor.

Where there's love there's pain.

Aşkın olduğu yerde acı da vardır.

איפה שיש אהבה יש כאב.

Là où il y a de l'amour, il y a de la douleur.

Dove c'è amore c'è dolore.

Onde há amor, há dor.

Όπου υπάρχει αγάπη υπάρχει πόνος.

حيث يوجد الحب يوجد الألم.

Donde hay una hija que casar, Dios debe ayudar.

Where there is a daughter to marry off, God must help.

Evlendirilecek kızın olduğu yerde Tanrı yardım etmelidir.

היכן שיש בת להשיא, האל חייב לעזור.

Là où il y a une fille à marier, Dieu doit aider.

Dove c'è una figlia da sposare, Dio deve aiutare.

Onde há uma filha para casar, Deus deve ajudar.

Όπου υπάρχει κόρη να παντρευτεί, ο Θεός πρέπει να βοηθήσει.

حيث توجد ابنة للتزويج، على الله أن يساعد.

Donde hay vida, hay esperanza.

Where there is life, there is hope.

Hayat olan yerde umut vardır.

איפה שיש חיים, יש תקווה.

Là où il y a de la vie, il y a de l'espoir.

Dove c'è vita, c'è speranza.

Onde há vida, há esperança.

Όπου υπάρχει ζωή, υπάρχει ελπίδα.

حيث توجد الحياة يوجد الأمل.

Donde no hay amor, no hay dolor.

Where there is no love, there is no pain.

Aşk olmayan yerde acı da olmaz.

איפה שאין אהבה, אין כאב.

Là où il n'y a pas d'amour, il n'y a pas de douleur.

Dove non c'è amore, non c'è dolore.

Onde não há amor, não há dor.

Όπου δεν υπάρχει αγάπη, δεν υπάρχει πόνος.

حيث لا حب لا ألم.

Donde no hay madre, tampoco hay padre.

Where there is no mother, there is no father either.

Annenin olmadığı yerde baba da olmaz.

איפה שאין אמא, אין גם אבא.

Là où il n'y a pas de mère, il n'y a pas non plus de père.

Dove non c'è la madre, non c'è nemmeno il padre.

Onde não há mãe, também não há pai.

Όπου δεν υπάρχει μητέρα, δεν υπάρχει ούτε πατέρας.

حيث لا توجد أم، لا يوجد أب أيضًا.

Antes de casarse la muchacha tiene siete brazos y una boca; después de casarse tiene un brazo y siete bocas.

Before marriage a girl has seven arms and one mouth; after marriage she has one arm and seven mouths.

Evlenmeden önce kızın yedi kolu ve bir ağzı vardır; evlendikten sonra bir kolu ve yedi ağzı olur.

לפני החתונה לנערה שבע ידיים ופה אחד; אחרי החתונה יש לה יד אחת ושבעה פיות.

Avant le mariage, la jeune fille a sept bras et une bouche ; après le mariage, elle a un bras et sept bouches.

Prima di sposarsi la ragazza ha sette braccia e una bocca; dopo il matrimonio ha un braccio e sette bocche.

Antes de casar a moça tem sete braços e uma boca; depois de casar tem um braço e sete bocas.

Πριν από τον γάμο το κορίτσι έχει επτά χέρια και ένα στόμα· μετά τον γάμο έχει ένα χέρι και επτά στόματα.

قبل الزواج للفتاة سبع أذرع وفم واحد، وبعد الزواج لها ذراع واحدة وسبعة أفواه.

Antes de casarte mira lo que haces.

Before you marry, look at what you are doing.

Evlenmeden önce ne yaptığına bak.

לפני שאתה מתחתן, תראה מה אתה עושה.

Avant de te marier, regarde ce que tu fais.

Prima di sposarti guarda cosa fai.

Antes de casares, olha o que fazes.

Πριν παντρευτείς, δες τι κάνεις.

قبل أن تتزوج انظر ما تفعل.

Árbol torcido no se endereza.

A crooked tree does not straighten.

Eğri ağaç doğrulmaz.

עץ עקום אינו מזדקף.

Arbre tordu ne se redresse pas.

Albero storto non si raddrizza.

Árvore torta não se endireita.

Στραβό δέντρο δεν ισιώνει.

الشجرة المعوجة لا تستقيم.

Según te ven, así te tratan.

As they see you, so they treat you.

Seni nasıl görürlerse sana öyle davranırlar.

כפי שרואים אותך, כך מתייחסים אליך.

Selon ce qu'ils voient de toi, ainsi ils te traitent.

Come ti vedono, così ti trattano.

Conforme te veem, assim te tratam.

Όπως σε βλέπουν, έτσι σου φέρονται.

كما يرونك هكذا يعاملونك.

Para cuando vuelvas la cara,el tiempo pasará

By the time you turn your face,time will pass

Yüzünü döndüğünde zaman geçecek

עד שתסובב את פניך,הזמן יעבור

Au moment où vous tournerez la tête,le temps passera

Quando girerai il viso, il tempo passerà

Quando virar a cara, otempo passará

Μέχρι να γυρίσεις το πρόσωπό σου, οχρόνος θα έχει περάσει

بحلول الوقت الذي تدير فيه وجهك، سيمر الوقت

Azúcar en la boca no ayuda si tu corazón es amargo.

Sugar in the mouth does not help if your heart is bitter.

Yüreğin acıysa ağızdaki şeker fayda etmez.

סוכר בפה לא עוזר אם ליבך מר.

Du sucre dans la bouche ne sert à rien si ton cœur est amer.

Lo zucchero in bocca non serve se il tuo cuore è amaro.

Açúcar na boca não ajuda se o teu coração é amargo.

Η ζάχαρη στο στόμα δεν βοηθά αν η καρδιά σου είναι πικρή.

السكر في الفم لا ينفع إذا كان قلبك مرًّا.

Habas sin arroz es como boda sin tañedor.

Beans without rice are like a wedding without a musician.

Pirinçsiz fasulye, çalgıcısız düğün gibidir.

שעועית בלי אורז היא כמו חתונה בלי נגן.

Des fèves sans riz, c'est comme une noce sans musicien.

Fave senza riso sono come un matrimonio senza musicista.

Favas sem arroz são como casamento sem músico.

Φασόλια χωρίς ρύζι είναι σαν γάμος χωρίς μουσικό.

الفول بلا أرز كالعرس بلا عازف.

Callad, va a nacer una hija.

Be quiet, a daughter is about to be born. (uncertain)

Susun, bir kız doğmak üzere.

שתקו, בת עומדת להיוולד.

Taisez-vous, une fille va naître.

Zitti, sta per nascere una figlia.

Calem-se, vai nascer uma filha.

Σιωπή, μια κόρη πρόκειται να γεννηθεί.

اصمتوا، ابنة على وشك أن تولد.