Refranes en ladino

The brother wants his sister (well), and the husband wants a healthy wife.

Erkek kardeş kız kardeşini (iyi) ister ve koca sağlıklı bir eş ister.

El hermano quiere a su hermana (bueno), y el marido quiere una esposa sana.

האח רוצה את אחותו (טוב), והבעל רוצה אישה בריאה.

Le frère veut sa sœur (en bonne santé), et le mari veut une femme en bonne santé.

Il fratello vuole sua sorella (bene), e il marito vuole una moglie sana.

O irmão quer bem a irmã, e o marido quer uma esposa saudável.

Ο αδελφός θέλει την αδελφή του (καλά), και ο σύζυγος θέλει μια υγιή σύζυγο.

الأخ يريد أخته (حسنا)، والزوج يريد زوجة سليمة.

With hope, everything is attained.

Umutla her şeye ulaşılır.

Con esperanza, todo se logra.

עם תקווה, הכל מושג.

Avec de l'espoir, tout est atteint.

Con la speranza si ottiene tutto.

Com esperança, tudo é alcançado.

Με την ελπίδα, όλα επιτυγχάνονται.

مع الأمل، يتم تحقيق كل شيء.

Neither money in the purse nor sweetness in the mouth.

Ne kesede para ne ağızda tatlılık.

Ni dinero en la bolsa, ni dulzura en la boca.

לא כסף בארנק ולא מתיקות בפה.

Ni argent dans la bourse, ni douceur dans la bouche.

Né soldi in borsa né dolcezza in bocca.

Nem dinheiro na bolsa, nem doçura na boca.

Ούτε λεφτά στην τσέπη ούτε γλυκύτητα στο στόμα.

لا مال في الكيس ولا حلاوة في الفم.

The enemy of my enemy is my friend.

Düşmanımın düşmanı dostumdur.

Enemigo de mi enemigo es mi amigo.

אויבו של אויבי הוא ידידי.

L'ennemi de mon ennemi est mon ami.

Il nemico del mio nemico è mio amico.

O inimigo do meu inimigo é meu amigo.

Ο εχθρός του εχθρού μου είναι φίλος μου.

عدو عدوي هو صديقي.

Turn your tongue seven times inside your mouth before speaking.

Konuşmadan önce dilini ağzında yedi kez çevir.

Vuelve la lengua siete veces dentro de la boca antes de hablar.

סובב את לשונך שבע פעמים בתוך הפה לפני שתדבר.

Tourne ta langue sept fois dans ta bouche avant de parler.

Gira la lingua sette volte in bocca prima di parlare.

Vira a língua sete vezes dentro da boca antes de falar.

Γύρνα τη γλώσσα σου επτά φορές μέσα στο στόμα πριν μιλήσεις.

أدر لسانك سبع مرات داخل فمك قبل أن تتكلم.

A daughter-in-law is a toothache.

Gelin diş ağrısıdır.

Nuera, dolor de muela.

כלה, כאב שיניים.

Belle-fille, mal de dents.

Nuora, mal di denti.

Nora, dor de dentes.

Νύφη, πονόδοντος.

الكنة وجع ضرس.

Nothing is achieved by brute strength.

Kol gücüyle hiçbir şeye ulaşılmaz.

Con fuerza de brazo no se alcanza nada.

בכוח הזרוע לא משיגים דבר.

Par la force du bras on n'atteint rien.

Con la forza del braccio non si ottiene nulla.

Com força de braço não se alcança nada.

Με τη δύναμη του μπράτσου δεν επιτυγχάνεται τίποτα.

بقوة الذراع لا يُنال شيء.

It is a flavor to lick your fingers.

Parmaklarınızı yalamak için bir lezzettir.

Es un sabor para lamerte los dedos.

זה טעם ללקק את האצבעות.

C'est une saveur pour se lécher les doigts.

È un sapore per leccarsi le dita.

É um sabor para lamber os dedos.

Είναι μια γεύση για να γλείψετε τα δάχτυλά σας.

إنها نكهة لعق أصابعك.

When a woman's heart freezes, her head gets cured.

Bir kadının kalbi donunca başı iyileşir.

Cuando el corazón de una mujer se congela, su cabeza se cura.

כשלבה של אישה קופא, ראשה נרפא.

Quand le cœur d'une femme gèle, sa tête est guérie.

Quando il cuore di una donna si congela, la sua testa viene curata.

Quando o coração de uma mulher congela, sua cabeça fica curada.

Όταν η καρδιά μιας γυναίκας παγώνει, το κεφάλι της θεραπεύεται.

عندما يتجمد قلب المرأة، يشفى رأسها.

As I inherited from my parents, you will inherit from me.

Ailemden miras aldığım gibi, sen de benden miras alacaksın.

Como heredé de mis padres, tú heredarás de mí.

כפי שירשתי מהוריי, אתה תירש ממני.

Comme j'ai hérité de mes parents, tu hériteras de moi.

Come io ho ereditato dai miei genitori, voi erediterete da me.

Como herdei dos meus pais, você herdará de mim.

Όπως κληρονόμησα από τους γονείς μου, θα κληρονομήσετε από μένα.

كما ورثت من والدي، سوف ترث مني.

Friends are known when difficulty appears.

Dostlar zorluk çıkınca tanınır.

Los amigos se conocen cuando aparece la dificultad.

חברים נודעים כשמופיעה מצוקה.

Les amis se reconnaissent quand surgit la difficulté.

Gli amici si riconoscono quando compare la difficoltà.

Os amigos conhecem-se quando surge a dificuldade.

Οι φίλοι γνωρίζονται όταν εμφανιστεί η δυσκολία.

الأصدقاء يُعرفون عند ظهور الشدّة.

When it rains, the skies weep and the earth laughs.

Yağmur yağdığında gökyüzü ağlar, yeryüzü güler.

Cuando llueve, el cielo llora y la tierra ríe.

כשיורד גשם, השמיים בוכים והאדמה צוחקת.

Quand il pleut, le ciel pleure et la terre rit.

Quando piove, il cielo piange e la terra ride.

Quando chove, o céu chora e a terra ri.

Όταν βρέχει, ο ουρανός κλαίει και η γη γελάει.

عندما تمطر، تبكي السماء وتضحك الأرض.

Household matters don't go out to the square (don't air your dirty laundry).

Ev işleri meydana çıkmaz (kirli çamaşırlarınızı havalandırmayın).

Los asuntos domésticos no salen a la plaza (no airees tu ropa sucia).

עניינים ביתיים לא יוצאים לכיכר (לא לאוורר את הכביסה המלוכלכת שלכם).

Les affaires ménagères ne vont pas sur la place (n'aérez pas votre linge sale).

Le faccende domestiche non vanno in piazza (non arieggiare i panni sporchi).

Assuntos domésticos não vão para a praça (não lave a roupa suja).

Τα οικιακά θέματα δεν βγαίνουν στην πλατεία (μην αερίζετε τα άπλυτά σας).

لا تخرج الأمور المنزلية إلى الميدان (لا تبث غسيلك المتسخ).

Whoever has a husband to serve cannot sleep much.

Hizmet edilecek kocası olan çok uyuyamaz.

Quien tiene marido que servir no puede dormir mucho.

מי שיש לה בעל לשרת לא יכולה לישון הרבה.

Celle qui a un mari à servir ne peut pas beaucoup dormir.

Chi ha un marito da servire non può dormire molto.

Quem tem marido para servir não pode dormir muito.

Όποια έχει άντρα να υπηρετήσει δεν μπορεί να κοιμάται πολύ.

من لديها زوج تخدمه لا تستطيع النوم كثيرًا.

A faithful husband is highly sought after.

Sadık bir koca çok aranır.

Un marido fiel es muy buscado.

בעל נאמן מבוקש מאוד.

Un mari fidèle est très recherché.

Un marito fedele è molto ambito.

Um marido fiel é muito procurado.

Ένας πιστός σύζυγος είναι περιζήτητος.

يتم البحث عن زوج مخلص للغاية.

Grandma, do you have Zoom? No dear, I have meatballs, little potatoes, little macaroni! (joke)

Büyükanne, Zoom sende mi? Hayır canım, köftem, küçük patateslerim, küçük makarnam var!

Abuela, ¿tienes Zoom? ¡No querida, tengo albóndigas, papitas, macarrones! (broma)

סבתא, יש לך זום? לא יקירי, יש לי כדורי בשר, תפוחי אדמה קטנים, מקרוני קטן!

Grand-mère, as-tu Zoom ? Non chérie, j'ai des boulettes de viande, des petites pommes de terre, des petits macaronis ! (blague)

Nonna, hai Zoom? No cara, ho le polpette, le patatine, i maccheroni! (scherzo)

Vovó, tem o Zoom? Não querida, eu tenho almôndegas, batatinhas, macarrãozinho! (brincadeira)

Γιαγιά, έχεις τον Ζουμ; Όχι αγαπητή μου, έχω κεφτεδάκια, μικρές πατάτες, μικρά μακαρόνια! (αστείο)

جدتي، هل لديك زووم ؟ لا يا عزيزي، لدي كرات لحم وبطاطس صغيرة ومعكرونة صغيرة! (نكتة)

Daughters and jewels are not left in other hands.

Kızlar ve mücevherler başkalarının eline bırakılmaz.

Hijas y joyas no se dejan en manos ajenas.

בנות ותכשיטים לא משאירים בידיים זרות.

On ne laisse ni filles ni bijoux entre des mains étrangères.

Figlie e gioielli non si lasciano in mani altrui.

Filhas e joias não se deixam em mãos alheias.

Κόρες και κοσμήματα δεν αφήνονται σε ξένα χέρια.

البنات والجواهر لا تُترك في أيدٍ غريبة.

He who has and doesn't enjoy it will not rest in the other world.

Buna sahip olan ve bundan hoşlanmayan kişi, öteki dünyada dinlenmeyecektir.

El que lo tiene y no lo disfruta no descansará en el otro mundo.

מי שנהנה ולא נהנה לא ינוח בעולם האחר.

Celui qui l'a et ne l'apprécie pas ne se reposera pas dans l'autre monde.

Colui che ha e non gode non riposerà nell'altro mondo.

Aquele que tem e não desfruta não descansará no outro mundo.

Αυτός που το έχει και δεν το απολαμβάνει δεν θα αναπαυθεί στον άλλο κόσμο.

من يستمتع بها ولا يستمتع بها لن يرتاح في العالم الآخر.