The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Ni la esfuegra se aze madre ni la ermuera se aze ija
A mother-in-law doesn't become a mother, nor a daughter-in-law a daughter.
La alma desea lo ke ve el ojo
The soul desires what the eye sees.
Ruh gözün gördüğünü ister.
El alma desea lo que ve el ojo.
הנפש חושקת במה שהעין רואה.
L'âme désire ce que l'œil voit.
L'anima desidera ciò che vede l'occhio.
A alma deseja o que o olho vê.
Η ψυχή επιθυμεί ό,τι βλέπει το μάτι.
النفس تشتهي ما تراه العين.
Ken azno nase azno muere
Whoever is born a donkey dies a donkey.
Eşek doğan eşek ölür.
Quien nace asno, asno muere.
מי שנולד חמור, חמור ימות.
Qui naît âne meurt âne.
Chi nasce asino muore asino.
Quem nasce burro, burro morre.
Όποιος γεννιέται γάιδαρος, γάιδαρος πεθαίνει.
من وُلد حمارًا مات حمارًا.
Kon el chapeo ke tengo digo bonjour
With the hat I have, I say "bonjour".
Elimdeki şapkayla "bonjour" derim.
Con el sombrero que tengo digo «bonjour».
עם הכובע שיש לי אני אומר "בונז'ור".
Avec le chapeau que j'ai, je dis « bonjour ».
Con il cappello che ho, dico «bonjour».
Com o chapéu que tenho, digo «bonjour».
Με το καπέλο που έχω λέω «μπονζούρ».
بالقبعة التي أملكها أقول «بونجور».
El diamante briya ma fin al kavo es piedra
The diamond shines, but in the end it is a stone.
Elmas parlar ama sonunda taştır.
El diamante brilla, pero al fin y al cabo es piedra.
היהלום מבריק, אך בסוף הוא אבן.
Le diamant brille, mais au bout du compte c'est une pierre.
Il diamante brilla, ma in fondo è una pietra.
O diamante brilha, mas no fim é pedra.
Το διαμάντι λάμπει, αλλά στο τέλος είναι πέτρα.
الألماس يلمع لكنه في النهاية حجر.
Tu pan no me arto, tu palavra me kontento
Your bread does not fill me; your word contents me.
Ekmeğin beni doyurmaz, sözün beni memnun eder.
Tu pan no me sacia, tu palabra me contenta.
הלחם שלך לא משביע אותי, דברך משמח אותי.
Ton pain ne me rassasie pas, ta parole me contente.
Il tuo pane non mi sazia, la tua parola mi accontenta.
O teu pão não me farta, a tua palavra contenta-me.
Το ψωμί σου δεν με χορταίνει, ο λόγος σου με ευχαριστεί.
خبزك لا يشبعني، وكلمتك ترضيني.
Lo izo el echo komo su kara
He did the deed just like his face.
Yaptığı iş yüzü gibiydi.
Hizo el hecho igual que su cara.
עשה את המעשה כמו פניו.
Il a fait l'acte tout comme son visage.
Ha compiuto il fatto proprio come il suo viso.
Fez o feito como o seu rosto.
Έκανε την πράξη όπως το πρόσωπό του.
فعل الفعلة مثل وجهه.
La buena mansana se la kome el guzano
The worm eats the good apple.
İyi elmayı kurt yer.
A la buena manzana se la come el gusano.
את התפוח הטוב אוכל התולעת.
La bonne pomme, c'est le ver qui la mange.
La mela buona se la mangia il verme.
A boa maçã, come-a o bicho.
Το καλό μήλο το τρώει το σκουλήκι.
التفاحة الجيدة تأكلها الدودة.
La mujer i el vino kitan al ombre del tino
Woman and wine make a man lose his senses.
Kadın ve şarap bir erkeğin aklını kaçırmasına neden olur.
La mujer y el vino hacen que un hombre pierda el juicio.
אישה ויין גורמים לגבר לאבד את שפיותו.
La femme et le vin font perdre la raison à l'homme.
La donna e il vino fanno perdere i sensi all'uomo.
Mulher e vinho fazem o homem perder os sentidos.
Η γυναίκα και το κρασί κάνουν τον άντρα να χάνει τα λογικά του.
المرأة والنبيذ يجعلان الرجل يفقد صوابه.
Ken mokos manda,bavas resive
Whoever sends snot receives drool (you get back what you give).
Sümük gönderen salya akıtır (verdiklerini geri alırsın).
Quien envía mocos recibe baba (devuelves lo que das).
מי ששולח נזלת מקבל ריר (אתה מקבל בחזרה את מה שאתה נותן).
Celui qui envoie de la morve reçoit de la bave (vous récupérez ce que vous donnez).
Chi manda moccio riceve bava (ottieni indietro quello che dai).
Quem envia ranho recebe baba (você recebe de volta o que dá).
Όποιος στέλνει μύξες, του τρέχουν τα σάλια (παίρνεις πίσω ό, τι δίνεις).
كل من يرسل مخاطًا يتلقى لعابًا (تسترد ما تعطيه).
En frente de mi vino no vendas vinagre
In front of my wine, don't sell vinegar.
kılmaya çalışıyorum. Elhamdülillah.
en frente de mi.
ממש מולי.
devant mon visage.
Davanti al mio banco
Diante dos meus olhos ….
Μπροστά από κάτι
أمام باب بيتنا.
Pan es pan, vino es vino, tu te fuites, vino otro vino
Bread is bread, wine is wine; you left, another came.
Ekmek ekmektir, şarap şaraptır; sen gittin, bir başkası geldi.
Pan es pan, vino es vino; tú te fuiste, vino otro vino.
לחם הוא לחם, יין הוא יין; אתה הלכת, בא אחר.
Le pain est le pain, le vin est le vin ; tu es parti, un autre est venu.
Il pane è pane, il vino è vino; tu te ne sei andato, ne è venuto un altro.
Pão é pão, vinho é vinho; tu foste, veio outro.
Το ψωμί είναι ψωμί, το κρασί κρασί· εσύ έφυγες, ήρθε άλλος.
الخبز خبز والنبيذ نبيذ؛ ذهبتَ أنت وجاء آخر.
A la mujer paridera del aver se le apega
Wealth/good fortune sticks to a woman who bears many children.
Suzan bir Örgücü Kadın’ın yanına oturur.
- Si es SABOR FRESA, nos augura amor y buena fortuna, gracias a una mujer.
BBW מתייחס לאישה שהיא שמנה או בעלת עודף משקל.
La richesse/la bonne fortune tient à une femme qui porte beaucoup d'enfants.
Perché questo succede a una donna che
A CNN falou com uma mulher que estava lá
Πλούτος/καλή τύχη κολλάει σε μια γυναίκα που έχει πολλά παιδιά.
انها امرأة تقود جيوش الرجال.
Gaste de boda no se aze kada dia
Wedding expenses are not made every day.
Düğün masrafı her gün yapılmaz.
Gasto de boda no se hace cada día.
הוצאות חתונה לא עושים כל יום.
On ne fait pas des frais de noce tous les jours.
Le spese di nozze non si fanno ogni giorno.
Gasto de boda não se faz todos os dias.
Το κόστος του γάμου δεν γίνεται κάθε μέρα.
نفقات العرس لا تُنفق كل يوم.
Muere pato,muere arto
Let the duck die, let the fed-up one die (said when one is past caring about the consequences).
Ördeğin ölmesine izin verin, bıkkın olanın ölmesine izin verin (kişi sonuçları önemsemeyi geçtiğinde söylenir).
Deja que el pato muera, deja que el harto muera (dicho cuando uno ya no se preocupa por las consecuencias).
תן לברווז למות, תן לברווז שנמאס לו למות (אמר כשעברנו את הדאגה להשלכות).
Laissez mourir le canard, laissez mourir celui qui en a marre (dit quand on est passé à se soucier des conséquences).
Lascia morire l'anatra, lascia morire quello stufo (detto quando non ci si preoccupa più delle conseguenze).
Deixe o pato morrer, deixe o cansado morrer (dito quando alguém já não se importa com as consequências).
Αφήστε την πάπια να πεθάνει, αφήστε τον αγανακτισμένο να πεθάνει (λέγεται όταν κάποιος έχει περάσει από το να νοιάζεται για τις συνέπειες).
دع البطة تموت، دع الشخص الذي سئم يموت (قال عندما يكون المرء مهتمًا بالعواقب).
Los ke kaminan en el kamino derecho,tienen ke kaminar kamino estrecho
Those who walk the straight path have to walk a narrow road.
Düz yolda yürüyenler dar bir yolda yürümek zorundadır.
Aquellos que caminan por el camino recto tienen que caminar por un camino estrecho.
מי שהולך בדרך הישר צריך ללכת בדרך הצרה.
Ceux qui marchent sur le chemin droit doivent marcher sur une route étroite.
Coloro che percorrono il sentiero rettilineo devono percorrere una strada stretta.
Aqueles que andam no caminho reto têm que andar por uma estrada estreita.
Όσοι βαδίζουν στο ίσιο μονοπάτι πρέπει να βαδίζουν σε στενό δρόμο.
يجب على أولئك الذين يسيرون في الطريق المستقيم أن يسيروا في طريق ضيق.
La Kriyatura kayendo krese
The child grows by falling.
Çocuk düşe kalka büyür.
La criatura cayendo crece.
הילד גדל תוך כדי נפילות.
L'enfant grandit en tombant.
Il bambino cresce cadendo.
A criança cresce caindo.
Το παιδί μεγαλώνει πέφτοντας.
الطفل يكبر بالسقوط.
Ken tiene grandeza se kaye de kavesa
Whoever has greatness falls on his head (pride comes before a fall).
Büyüklüğü olan başının üstüne düşer (gurur düşmeden önce gelir).
Quien tiene grandeza cae sobre su cabeza (el orgullo viene antes de una caída).
מי שיש לו גדולה נופל על ראשו (הגאווה באה לפני הנפילה).
Celui qui a de la grandeur tombe sur la tête (l'orgueil précède la chute).
Chi ha grandezza cade sulla testa (l'orgoglio viene prima di una caduta).
Quem tem grandeza cai de cabeça (o orgulho vem antes da queda).
Όποιος έχει μεγαλείο πέφτει στο κεφάλι του (η υπερηφάνεια προηγείται της πτώσης).
من له عظمة يسقط على رأسه (الكبرياء يأتي قبل السقوط).
Mas vale tadre ke nunka
Better late than never.
Geç olması hiç olmamasından daha iyidir.
El que no llora, no mama.
מוטב מאוחר מאשר אף פעם.
Mieux vaut tard que jamais.
Meglio tardi che mai.
Antes tarde do que nunca.
Κάλλιο αργά παρά ποτέ.
أن تصلَ متأخراً خيراً من أن لا تصل أبداً
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy