The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Ken no tiene ermana no tiene nada
Whoever has no sister has nothing.
Kız kardeşi olmayanın hiçbir şeyi yoktur.
Quien no tiene hermana no tiene nada.
מי שאין לו אחות אין לו כלום.
Qui n'a pas de sœur n'a rien.
Chi non ha una sorella non ha niente.
Quem não tem irmã não tem nada.
Όποιος δεν έχει αδελφή δεν έχει τίποτα.
من لا أخت له لا شيء له.
No ay mijor madre de la ke te paryo
There is no better mother than the one who gave birth to you.
Seni doğuran anneden daha iyi anne yoktur.
No hay mejor madre que la que te parió.
אין אם טובה יותר מזו שילדה אותך.
Il n'y a pas de meilleure mère que celle qui t'a mis au monde.
Non c'è madre migliore di quella che ti ha messo al mondo.
Não há melhor mãe do que a que te deu à luz.
Δεν υπάρχει καλύτερη μάνα από αυτήν που σε γέννησε.
لا توجد أم أفضل من التي ولدتك.
El diya ke no barri vino el kien no asperi
The day I did not sweep, the one I did not expect came.
Süpürmediğim gün, beklemediğim kişi geldi.
El día que no barrí vino el que no esperé.
ביום שלא טאטאתי, בא מי שלא ציפיתי לו.
Le jour où je n'ai pas balayé, est venu celui que je n'attendais pas.
Il giorno in cui non ho spazzato, è venuto chi non aspettavo.
No dia em que não varri, veio quem eu não esperava.
Τη μέρα που δεν σκούπισα, ήρθε αυτός που δεν περίμενα.
في اليوم الذي لم أكنس فيه، جاء من لم أتوقعه.
El ganar i el peryer son ermanos
Winning and losing are brothers.
Kazanmak ile kaybetmek kardeştir.
El ganar y el perder son hermanos.
הרווח וההפסד אחים הם.
Gagner et perdre sont frères.
Il guadagnare e il perdere sono fratelli.
Ganhar e perder são irmãos.
Το κέρδος και η απώλεια είναι αδέλφια.
الربح والخسارة أخوان.
Ni Mierkoles sin sol, ni ija sin amor, ni bivda sin dolor
Neither a Wednesday without sun, nor a daughter without love, nor a widow without pain.
Güneşsiz çarşamba, aşksız kız, acısız dul olmaz.
Ni miércoles sin sol, ni hija sin amor, ni viuda sin dolor.
אין יום רביעי בלי שמש, ולא בת בלי אהבה, ולא אלמנה בלי כאב.
Ni mercredi sans soleil, ni fille sans amour, ni veuve sans douleur.
Né mercoledì senza sole, né figlia senza amore, né vedova senza dolore.
Nem quarta-feira sem sol, nem filha sem amor, nem viúva sem dor.
Ούτε Τετάρτη χωρίς ήλιο, ούτε κόρη χωρίς αγάπη, ούτε χήρα χωρίς πόνο.
لا أربعاء بلا شمس، ولا ابنة بلا حب، ولا أرملة بلا ألم.
El haham por ande kere bolta la ojika
The hakham turns the page wherever he wants.
Haham sayfayı nereye isterse oraya çevirir.
El jajam vuelve la hoja por donde quiere.
החכם הופך את הדף לאן שהוא רוצה.
Le hakham tourne la page où il veut.
Il hakham gira la pagina dove vuole.
O haham vira a folha por onde quer.
Ο χαχάμης γυρίζει τη σελίδα όπου θέλει.
الحاخام يقلّب الصفحة أينما يشاء.
Todo lo ganado es para el garon
All the earnings is for the throat.
Tüm kazanç boğaz içindir.
Todas las ganancias son para la garganta.
כל הרווחים הם עבור הגרון.
Tous les gains sont pour la gorge.
Tutti i guadagni sono per la gola.
Todos os ganhos são para a garganta.
Όλα τα κέρδη είναι για το λαιμό.
جميع الأرباح للحنجرة.
El ke se aravya doz penas toma, Una de aravyar y otra de azer paz
He who gets angry takes on two troubles: one for getting angry and another for making peace.
Öfkelenen iki dert alır: biri öfkelenmek, diğeri barışmak için.
El que se enoja toma dos penas: una de enojarse y otra de hacer paz.
מי שכועס לוקח שני צערים: אחד על הכעס ואחד על הפיוס.
Celui qui se met en colère prend deux peines : l'une pour se fâcher et l'autre pour faire la paix.
Chi si arrabbia si prende due pene: una per arrabbiarsi e l'altra per fare pace.
Quem se zanga toma duas penas: uma de se zangar e outra de fazer as pazes.
Όποιος θυμώνει παίρνει δύο βάσανα: ένα για το θυμό και ένα για τη συμφιλίωση.
من يغضب يأخذ همّين: همّ الغضب وهمّ الصلح.
Mil kandelas no azen un sol
A thousand candles do not make a sun.
Bin mum bir güneş yapmaz.
Mil velas no hacen un sol.
אלף נרות אינם עושים שמש.
Mille chandelles ne font pas un soleil.
Mille candele non fanno un sole.
Mil velas não fazem um sol.
Χίλια κεριά δεν κάνουν έναν ήλιο.
ألف شمعة لا تصنع شمسًا.
Kon dizir fuego no se kema la boka
Saying "fire" does not burn the mouth.
Ateş demekle ağız yanmaz.
Con decir fuego no se quema la boca.
מלומר "אש" לא נשרף הפה.
À dire « feu », on ne se brûle pas la bouche.
A dire «fuoco» non si brucia la bocca.
Dizer fogo não queima a boca.
Λέγοντας «φωτιά» δεν καίγεται το στόμα.
قول «نار» لا يحرق الفم.
Agua arovada es mas dulse
Stolen water is sweeter.
Çalınan su daha tatlıdır.
El agua robada es más dulce.
מים גנובים מתוקים יותר.
L'eau volée est plus douce.
L'acqua rubata è più dolce.
A água roubada é mais doce.
Το κλεμμένο νερό είναι πιο γλυκό.
الماء المسروق أحلى.
Ken lazdra en la manseves alkansa la vejes
Whoever toils in youth reaches old age.
Gençlikte zahmet çeken yaşlılığa ulaşır.
Quien se afana en la juventud alcanza la vejez.
מי שעמל בנעוריו מגיע לזקנה.
Qui peine dans sa jeunesse atteint la vieillesse.
Chi fatica in gioventù raggiunge la vecchiaia.
Quem labuta na juventude chega à velhice.
Όποιος μοχθεί στη νιότη φτάνει στα γεράματα.
من يكدّ في شبابه يبلغ الشيخوخة.
El amor es temporario komo el ayre del enverano pasa i se va
Love is temporary, like the winter wind: it passes and goes.
Aşk geçicidir, kış rüzgârı gibi gelir geçer gider.
El amor es temporal como el aire del invierno: pasa y se va.
האהבה זמנית כמו רוח החורף: עוברת והולכת.
L'amour est passager comme le vent d'hiver : il passe et s'en va.
L'amore è temporaneo come il vento d'inverno: passa e se ne va.
O amor é temporário como o vento do inverno: passa e vai-se.
Η αγάπη είναι προσωρινή σαν τον χειμωνιάτικο άνεμο: περνά και φεύγει.
الحب مؤقت كريح الشتاء: يمر ويرحل.
Ken aspera kome la pera
Whoever waits eats the pear.
Bekleyen armut yer.
Quien espera come la pera.
מי שמחכה אוכל את האגס.
Qui attend mange la poire.
Chi aspetta mangia la pera.
Quem espera come a pera.
Όποιος περιμένει τρώει το αχλάδι.
من ينتظر يأكل الكمثرى.
Amigos i ermanos seremos, ma las bolsas no tokaremos
Friends and brothers we will be, but we will not touch each other's purses.
Dost ve kardeş olacağız ama keselere dokunmayacağız.
Amigos y hermanos seremos, pero las bolsas no tocaremos.
ידידים ואחים נהיה, אבל לארנקים לא ניגע.
Amis et frères nous serons, mais aux bourses nous ne toucherons pas.
Amici e fratelli saremo, ma le borse non le toccheremo.
Amigos e irmãos seremos, mas nas bolsas não tocaremos.
Φίλοι και αδέλφια θα είμαστε, αλλά στα πουγκιά δεν θα αγγίξουμε.
سنكون أصدقاء وإخوة، لكننا لن نلمس الجيوب.
Echa un gueso al perro ke no ladre
Throw a bone to the dog so that it does not bark.
Köpeğe havlamasın diye bir kemik at.
Echa un hueso al perro para que no ladre.
זרוק עצם לכלב כדי שלא ינבח.
Jette un os au chien pour qu'il n'aboie pas.
Getta un osso al cane perché non abbai.
Atira um osso ao cão para que não ladre.
Πέτα ένα κόκαλο στον σκύλο για να μη γαβγίζει.
ارمِ عظمة للكلب كي لا ينبح.
Kon el chapeo ke tengo digo bonjour
With the hat I have, I say "bonjour".
Elimdeki şapkayla "bonjour" derim.
Con el sombrero que tengo digo «bonjour».
עם הכובע שיש לי אני אומר "בונז'ור".
Avec le chapeau que j'ai, je dis « bonjour ».
Con il cappello che ho, dico «bonjour».
Com o chapéu que tenho, digo «bonjour».
Με το καπέλο που έχω λέω «μπονζούρ».
بالقبعة التي أملكها أقول «بونجور».
El ke korre se kaye
He who runs falls.
Koşan düşer.
El que corre se cae.
מי שרץ נופל.
Qui court tombe.
Chi corre cade.
Quem corre cai.
Όποιος τρέχει πέφτει.
من يركض يسقط.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy