The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Ni la esfuegra se aze madre ni la ermuera se aze ija
A mother-in-law doesn't become a mother, nor a daughter-in-law a daughter.
La mansevez es una vez ken la perye loko es
Youth comes once; whoever wastes it is a fool.
Gençlik bir kez gelir, onu kaybeden deli olur.
La juventud es una vez, quien la pierde loco es.
הנעורים הם פעם אחת, מי שמאבד אותם שוטה.
La jeunesse ne vient qu'une fois ; qui la perd est fou.
La giovinezza è una sola volta; chi la perde è un pazzo.
A juventude é uma só vez; quem a perde é louco.
Η νιότη έρχεται μία φορά· όποιος τη χάνει είναι τρελός.
الشباب مرة واحدة ومن يضيعه مجنون.
Kuando el gato falta de kaza los ratones empesan a baylar
When the cat is away from home, the mice start to dance.
Kedi evden uzaktayken fareler dans etmeye başlar.
Cuando el gato está fuera de casa, los ratones comienzan a bailar.
כשהחתול רחוק מהבית, העכברים מתחילים לרקוד.
Lorsque le chat est loin de chez lui, les souris se mettent à danser.
Quando il gatto è lontano da casa, i topi iniziano a ballare.
Quando o gato está longe de casa, os ratos começam a dançar.
Όταν η γάτα λείπει από το σπίτι, τα ποντίκια αρχίζουν να χορεύουν.
عندما تكون القطة خارج المنزل، تبدأ الفئران في الرقص.
Avaz sin aroz es komo boda sin tanyedor
Beans without rice are like a wedding without a musician.
Pirinçsiz fasulye, çalgıcısız düğün gibidir.
Habas sin arroz es como boda sin tañedor.
שעועית בלי אורז היא כמו חתונה בלי נגן.
Des fèves sans riz, c'est comme une noce sans musicien.
Fave senza riso sono come un matrimonio senza musicista.
Favas sem arroz são como casamento sem músico.
Φασόλια χωρίς ρύζι είναι σαν γάμος χωρίς μουσικό.
الفول بلا أرز كالعرس بلا عازف.
El ijo de la gata ratones mata
The cat's son kills mice.
Kedinin oğlu fare öldürür.
El hijo de la gata ratones mata.
בן החתולה הורג עכברים.
Le fils de la chatte tue des souris.
Il figlio della gatta uccide i topi.
O filho da gata mata ratos.
Ο γιος της γάτας σκοτώνει ποντίκια.
ابن القطة يقتل الفئران.
Eskrito esta en la palma lo ke va pasar la alma
What will happen to the soul is written in the palm.
Ruha ne olacağı avucun içinde yazılıdır.
Escrito está en la palma lo que va a pasar al alma.
כתוב על כף היד מה יקרה לנפש.
Ce qui arrivera à l'âme est écrit dans la paume.
Ciò che accadrà all'anima è scritto nel palmo della mano.
O que vai acontecer à alma está escrito na palma da mão.
Γραμμένο είναι στην παλάμη τι θα συμβεί στην ψυχή.
ما سيحدث للروح مكتوب في الكف.
Ken kere muncho pedre i lo poko
He who wants too much loses even the little.
Çok isteyen azı da kaybeder.
Quien quiere mucho pierde también lo poco.
מי שרוצה הרבה מאבד גם את המעט.
Qui veut trop perd même le peu.
Chi vuole molto perde anche il poco.
Quem quer muito perde também o pouco.
Όποιος θέλει πολλά χάνει και τα λίγα.
من يطمع في الكثير يخسر القليل أيضًا.
El buey tiene la aluenga larga, ma avlar no save
The ox has a long tongue, but does not know how to speak.
Öküzün dili uzundur ama konuşmasını bilmez.
El buey tiene la lengua larga, pero hablar no sabe.
לשור יש לשון ארוכה, אבל הוא לא יודע לדבר.
Le bœuf a la langue longue, mais ne sait pas parler.
Il bue ha la lingua lunga, ma non sa parlare.
O boi tem a língua comprida, mas não sabe falar.
Το βόδι έχει μακριά γλώσσα, αλλά δεν ξέρει να μιλά.
الثور لسانه طويل، لكنه لا يعرف الكلام.
El ke entra al banyo sin sudar no sale
Whoever enters the bathhouse does not leave without sweating.
Hamama giren terlemeden çıkmaz.
El que entra al baño no sale sin sudar.
מי שנכנס למרחץ לא יוצא בלי להזיע.
Qui entre au bain n'en sort pas sans avoir transpiré.
Chi entra nel bagno non esce senza aver sudato.
Quem entra no banho não sai sem suar.
Όποιος μπαίνει στο λουτρό δεν βγαίνει χωρίς να ιδρώσει.
من يدخل الحمّام لا يخرج دون أن يتعرق.
En la kayida de tu enemigo no te alegres, ke te viene a la kavesa
D'ont be happy with the fall of your enemy,the same could happen to you.
Düşmanının düşüşünden memnun olmazsan,aynısı senin de başına gelebilir.
No te alegres por la caída de tu enemigo, a ti te podría pasar lo mismo.
אל תהיה מרוצה מנפילת האויב שלך, אותו הדבר יכול לקרות לך.
Ne soyez pas content de la chute de votre ennemi,la même chose pourrait vous arriver.
Nonessere felice della caduta del tuo nemico, potrebbe succedere anche a te.
Não fique feliz com a queda do seu inimigo,o mesmo pode acontecer com você.
Δεν πρέπει να χαίρεσαι με την πτώση του εχθρού σου,το ίδιο θα μπορούσε να συμβεί και σε σένα.
لا تكن سعيدًا بسقوط عدوك، فقد يحدث لك الشيء نفسه.
Todo lo ke briya no es oro
All that glitters is not gold.
Parlayan her şey altın değildir.
Todo lo que brilla no es oro.
לא כל מה שמבריק הוא זהב.
Tout ce qui brille n'est pas or.
Non è tutto oro quel che luccica.
Nem tudo o que brilha é ouro.
Δεν είναι χρυσός ό,τι λάμπει.
ليس كل ما يلمع ذهبًا.
Mirate, ke te mire El Dio
Look at yourself, so that God may look at you.
Kendine bak ki Tanrı sana baksın.
Mírate, que te mire Dios.
הבט בעצמך, שיביט בך אלוהים.
Regarde-toi, que Dieu te regarde.
Guardati, che Dio ti guardi.
Olha-te, para que Deus te olhe.
Κοίτα τον εαυτό σου, για να σε κοιτάξει ο Θεός.
انظر إلى نفسك ليراك الله.
La justisia es la alma del mundo
Justice is the soul of the world.
Adalet dünyanın ruhudur.
La justicia es el alma del mundo.
הצדק הוא נשמת העולם.
La justice est l'âme du monde.
La giustizia è l'anima del mondo.
A justiça é a alma do mundo.
Η δικαιοσύνη είναι η ψυχή του κόσμου.
العدل روح العالم.
Oy friyo amanyana kalor, el ijo mos salyo buen hamor
Cold today, heat tomorrow; our son has turned out good-humored.
Bugün soğuk, yarın sıcak; oğlumuz keyifli çıktı.
Hoy frío, mañana calor, el hijo nos salió de buen humor.
היום קר, מחר חם; בננו יצא במצב רוח טוב.
Froid aujourd'hui, chaleur demain ; notre fils est de bonne humeur.
Freddo oggi, caldo domani; nostro figlio è venuto di buon umore.
Hoje frio, amanhã calor; o filho saiu-nos de bom humor.
Σήμερα κρύο, αύριο ζέστη· ο γιος μας βγήκε με καλό κέφι.
اليوم برد وغدًا حرّ؛ وابننا خرج طيّب المزاج.
El ojo kome mas ke la boka
The eye eats more than the mouth.
Göz ağızdan çok yer.
El ojo come más que la boca.
העין אוכלת יותר מהפה.
L'œil mange plus que la bouche.
L'occhio mangia più della bocca.
O olho come mais do que a boca.
Το μάτι τρώει περισσότερο από το στόμα.
العين تأكل أكثر من الفم.
El ke no tiene ke azer se toma kon su mujer
He who has nothing to do quarrels with his wife.
İşi olmayan karısıyla kavga eder.
El que no tiene qué hacer se pelea con su mujer.
מי שאין לו מה לעשות מתקוטט עם אשתו.
Celui qui n'a rien à faire se dispute avec sa femme.
Chi non ha niente da fare litiga con la moglie.
Quem não tem o que fazer briga com a mulher.
Όποιος δεν έχει τι να κάνει τσακώνεται με τη γυναίκα του.
من ليس لديه ما يفعله يتشاجر مع زوجته.
Amigos i ermanos seremos, ma las bolsas no tokaremos
Friends and brothers we will be, but we will not touch each other's purses.
Dost ve kardeş olacağız ama keselere dokunmayacağız.
Amigos y hermanos seremos, pero las bolsas no tocaremos.
ידידים ואחים נהיה, אבל לארנקים לא ניגע.
Amis et frères nous serons, mais aux bourses nous ne toucherons pas.
Amici e fratelli saremo, ma le borse non le toccheremo.
Amigos e irmãos seremos, mas nas bolsas não tocaremos.
Φίλοι και αδέλφια θα είμαστε, αλλά στα πουγκιά δεν θα αγγίξουμε.
سنكون أصدقاء وإخوة، لكننا لن نلمس الجيوب.
Es bueno tomar bendisyon de padre i de madre
It is good to receive the blessing of father and mother.
Baba ve annenin duasını almak iyidir.
Es bueno recibir la bendición de padre y de madre.
טוב לקבל ברכה מאב ומאם.
Il est bon de recevoir la bénédiction de son père et de sa mère.
È bene ricevere la benedizione di padre e di madre.
É bom receber a bênção de pai e de mãe.
Είναι καλό να παίρνεις την ευλογία πατέρα και μητέρας.
من الجيد أن تنال بركة الأب والأم.
El melon i la mujer son muy kolay a eskojer, ama el karpuz i el ombre no son
Melon and woman are very easy to choose, but watermelon and man are not.
Kavun ile kadını seçmek çok kolaydır, ama karpuz ile erkeği seçmek öyle değildir.
El melón y la mujer son muy fáciles de escoger, pero la sandía y el hombre no.
קל מאוד לבחור מלון ואישה, אבל אבטיח וגבר – לא.
Le melon et la femme sont très faciles à choisir, mais la pastèque et l'homme ne le sont pas.
Il melone e la donna sono molto facili da scegliere, ma l'anguria e l'uomo no.
O melão e a mulher são muito fáceis de escolher, mas a melancia e o homem não.
Το πεπόνι και η γυναίκα είναι πολύ εύκολο να επιλεγούν, αλλά το καρπούζι και ο άντρας όχι.
الشمام والمرأة سهلان في الاختيار، أما البطيخ والرجل فلا.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy