The proverbs of Ladino Forever: sayings from the Sephardic kitchen table, the wisdom of our grandmothers in Judeo-Spanish, each with its meaning in English and up to six more languages.
Enemigo de mi enemigo es mi amigo
The enemy of my enemy is my friend.
Düşmanımın düşmanı dostumdur.
Enemigo de mi enemigo es mi amigo.
אויבו של אויבי הוא ידידי.
L'ennemi de mon ennemi est mon ami.
Il nemico del mio nemico è mio amico.
O inimigo do meu inimigo é meu amigo.
Ο εχθρός του εχθρού μου είναι φίλος μου.
عدو عدوي هو صديقي.
Vende Pipinos vende halva ma no asperes nedava
Sell seeds, sell halva, but do not wait for charity.
Tohum sat, helva sat ama sadaka bekleme.
Vende semillas, vende halva, pero no esperes a la caridad.
מוכרים זרעים, מוכרים חלבה, אבל לא מחכים לצדקה.
Vendez des graines, vendez de la halva, mais n'attendez pas la charité.
Vendi semi, vendi halva, ma non aspettare la carità.
Venda sementes, venda halva, mas não espere por caridade.
Πουλήστε σπόρους, πουλήστε χαλβά, αλλά μην περιμένετε τη φιλανθρωπία.
بيع البذور، بيع الحلاوة، ولكن لا تنتظر الصدقة.
Los amigos se konosen kuando se aparese la difikultad
Friends are known when difficulty appears.
Dostlar zorluk çıkınca tanınır.
Los amigos se conocen cuando aparece la dificultad.
חברים נודעים כשמופיעה מצוקה.
Les amis se reconnaissent quand surgit la difficulté.
Gli amici si riconoscono quando compare la difficoltà.
Os amigos conhecem-se quando surge a dificuldade.
Οι φίλοι γνωρίζονται όταν εμφανιστεί η δυσκολία.
الأصدقاء يُعرفون عند ظهور الشدّة.
Moz Dieron agua de pozo
They gave us well water. (uncertain, possibly idiomatic)
Bize kuyu suyu verdiler.
Nos dieron agua de pozo.
נתנו לנו מי באר.
Ils nous ont donné de l'eau de puits.
Ci hanno dato acqua di pozzo.
Deram-nos água de poço.
Μας έδωσαν νερό από πηγάδι.
أعطونا ماء بئر.
El gato aspera mujer chapachula i puerta avierta
The cat waits for a sloppy woman and an open door. (uncertain)
Kedi yarım yamalak bir kadın ve açık bir kapı bekler. (belirsiz)
El gato espera a una mujer descuidada y una puerta abierta. (incierto)
החתול מחכה לאישה מרושלת ודלת פתוחה. (לא בטוח)
Le chat attend une femme bâclée et une porte ouverte. (Incertain)
Il gatto aspetta una donna sciatta e una porta aperta. (incerto)
O gato espera por uma mulher desleixada e uma porta aberta. (incerto)
Η γάτα περιμένει μια τσαπατσούλα και μια ανοιχτή πόρτα. (αβέβαιη)
تنتظر القطة امرأة قذرة وبابًا مفتوحًا. (غير مؤكد)
Enriva pendones depasho kagajones
Banners on top, filth underneath (fine appearances hiding dirt).
Üstte pankartlar, altında pislik (kiri gizleyen ince görünümler).
Pancartas en la parte superior, suciedad debajo (apariencias finas que esconden suciedad).
באנרים למעלה, זוהמה מתחת (מראה נאה מסתיר לכלוך).
Bannières sur le dessus, saleté en dessous (apparences fines cachant la saleté).
Striscioni in alto, sporcizia sotto (belle apparenze che nascondono la sporcizia).
Banners em cima, sujeira por baixo (aparências finas escondendo sujeira).
Πανό στην κορυφή, βρωμιά από κάτω (ωραία εμφάνιση που κρύβει βρωμιά).
اللافتات في الأعلى، القذارة تحتها (المظاهر الجميلة تخفي الأوساخ).
Kon la esperansa todo se alkansa
With hope, everything is attained.
Umutla her şeye ulaşılır.
Con esperanza, todo se logra.
עם תקווה, הכל מושג.
Avec de l'espoir, tout est atteint.
Con la speranza si ottiene tutto.
Com esperança, tudo é alcançado.
Με την ελπίδα, όλα επιτυγχάνονται.
مع الأمل، يتم تحقيق كل شيء.
Abolta la luenga siete vezes ariento la boka antes de avlar
Turn your tongue seven times inside your mouth before speaking.
Konuşmadan önce dilini ağzında yedi kez çevir.
Vuelve la lengua siete veces dentro de la boca antes de hablar.
סובב את לשונך שבע פעמים בתוך הפה לפני שתדבר.
Tourne ta langue sept fois dans ta bouche avant de parler.
Gira la lingua sette volte in bocca prima di parlare.
Vira a língua sete vezes dentro da boca antes de falar.
Γύρνα τη γλώσσα σου επτά φορές μέσα στο στόμα πριν μιλήσεις.
أدر لسانك سبع مرات داخل فمك قبل أن تتكلم.
Sin lavar la kara ya empeso kon sus hohentas
Before washing his face he starts nagging.
Yüzünü yıkamadan önce dırdır etmeye başlar.
Antes de lavarse la cara comienza a regañar.
לפני שהוא שוטף את פניו הוא מתחיל לנדנד.
Avant de se laver le visage, il commence à se plaindre.
Prima di lavarsi la faccia inizia a tormentarsi.
Antes de lavar o rosto, ele começa a reclamar.
Πριν πλύνει το πρόσωπό του, αρχίζει να γκρινιάζει.
قبل أن يغسل وجهه يبدأ في التذمر.
Kaza mueva vida mueva
New house, new life.
Yeni ev, yeni hayat.
Casa nueva, vida nueva.
בית חדש, חיים חדשים.
Maison neuve, vie nouvelle.
Casa nuova, vita nuova.
Casa nova, vida nova.
Καινούργιο σπίτι, καινούργια ζωή.
بيت جديد، حياة جديدة.
Esta una savor de chupar los dedos
It is a flavor to lick your fingers.
Parmaklarınızı yalamak için bir lezzettir.
Es un sabor para lamerte los dedos.
זה טעם ללקק את האצבעות.
C'est une saveur pour se lécher les doigts.
È un sapore per leccarsi le dita.
É um sabor para lamber os dedos.
Είναι μια γεύση για να γλείψετε τα δάχτυλά σας.
إنها نكهة لعق أصابعك.
En kazal sin perros la djente kaminan sin palos
In a village without dogs, people walk without sticks.
Köpeksiz bir köyde insanlar sopasız yürürler.
En un pueblo sin perros, la gente camina sin palos.
בכפר בלי כלבים, אנשים הולכים בלי מקלות.
Dans un village sans chiens, les gens marchent sans bâtons.
In un villaggio senza cani, la gente cammina senza bastoni.
Numa aldeia sem cães, as pessoas caminham sem paus.
Σε ένα χωριό χωρίς σκυλιά, οι άνθρωποι περπατούν χωρίς ραβδιά.
في قرية بلا كلاب، يمشي الناس بلا عصي.
La mujer baylando el marido yorando
The wife dances while the husband cries.
Koca ağlarken kadın dans eder.
La mujer baila mientras el marido llora.
האישה רוקדת בעוד הבעל בוכה.
La femme danse pendant que le mari pleure.
La moglie balla mentre il marito piange.
A esposa dança enquanto o marido chora.
Η σύζυγος χορεύει ενώ ο σύζυγος κλαίει.
ترقص الزوجة بينما يبكي الزوج.
Kuando una mujer se le yela el korason, se le sana la kavesa
When a woman's heart freezes, her head gets cured.
Bir kadının kalbi donunca başı iyileşir.
Cuando el corazón de una mujer se congela, su cabeza se cura.
כשלבה של אישה קופא, ראשה נרפא.
Quand le cœur d'une femme gèle, sa tête est guérie.
Quando il cuore di una donna si congela, la sua testa viene curata.
Quando o coração de uma mulher congela, sua cabeça fica curada.
Όταν η καρδιά μιας γυναίκας παγώνει, το κεφάλι της θεραπεύεται.
عندما يتجمد قلب المرأة، يشفى رأسها.
No traves la kuedra muncho ke se aranka
Don't pull the rope too hard or it will snap.
İpi çok çekme, kopar.
No tires demasiado de la cuerda, que se rompe.
אל תמשוך את החבל יותר מדי, הוא ייקרע.
Ne tire pas trop sur la corde, elle va casser.
Non tirare troppo la corda, che si spezza.
Não puxes demasiado a corda, que ela rebenta.
Μην τραβάς πολύ το σχοινί, γιατί θα κοπεί.
لا تشدّ الحبل كثيرًا فينقطع.
El ermano kere la ermana i el marido mujer sana
The brother wants his sister (well), and the husband wants a healthy wife.
Erkek kardeş kız kardeşini (iyi) ister ve koca sağlıklı bir eş ister.
El hermano quiere a su hermana (bueno), y el marido quiere una esposa sana.
האח רוצה את אחותו (טוב), והבעל רוצה אישה בריאה.
Le frère veut sa sœur (en bonne santé), et le mari veut une femme en bonne santé.
Il fratello vuole sua sorella (bene), e il marito vuole una moglie sana.
O irmão quer bem a irmã, e o marido quer uma esposa saudável.
Ο αδελφός θέλει την αδελφή του (καλά), και ο σύζυγος θέλει μια υγιή σύζυγο.
الأخ يريد أخته (حسنا)، والزوج يريد زوجة سليمة.
Fidel marido es bien rekerido
A faithful husband is highly sought after.
Sadık bir koca çok aranır.
Un marido fiel es muy buscado.
בעל נאמן מבוקש מאוד.
Un mari fidèle est très recherché.
Un marito fedele è molto ambito.
Um marido fiel é muito procurado.
Ένας πιστός σύζυγος είναι περιζήτητος.
يتم البحث عن زوج مخلص للغاية.
Tu kara i mi kulo primos ermanos
Your face and my backside are first cousins.
Senin yüzün ve benim kıçım birinci dereceden kuzenler.
Tu cara y mi trasero son primos hermanos.
הפנים שלך והישבן שלי הם בני דודים מדרגה ראשונה.
Ton visage et mon derrière sont cousins germains.
La tua faccia e il mio sedere sono cugini di primo grado.
Seu rosto e o meu traseiro são primos em primeiro grau.
Το πρόσωπό σου και η πλάτη μου είναι πρώτα ξαδέρφια.
وجهك و مؤخرتي أبناء عمومة من الدرجة الأولى.
Ladino Forever is a home for the Ladino (Judeo-Spanish) language: proverbs, songs, stories and more, gathered by Michael Halphie for Sephardic families around the world.
About Ladino Forever and the Ladino languageNew to Ladino Forever? Create account
We use a few cookies to keep the site working. With your permission we also use Google Analytics to see which pages are read and Google AdSense to show ads that keep the site free. Cookie policy · Privacy