Refranes en ladino

What you did to your parents, expect from your children.

Anne babana ne yaptıysan çocuklarından onu bekle.

Lo que hiciste con tus padres de tus hijos espera.

מה שעשית להוריך, צפה לכך מילדיך.

Ce que tu as fait à tes parents, attends-le de tes enfants.

Ciò che hai fatto ai tuoi genitori aspettatelo dai tuoi figli.

O que fizeste com os teus pais espera-o dos teus filhos.

Ό,τι έκανες στους γονείς σου, περίμενέ το από τα παιδιά σου.

ما فعلته بوالديك انتظره من أبنائك.

If there is nothing in the mouth, let there be something in the pocket.

Ağızda bir şey yoksa, cepte bir şey olsun.

Si no hay nada en la boca, deja que haya algo en el bolsillo.

אם אין כלום בפה, שיהיה משהו בכיס.

S'il n'y a rien dans la bouche, qu'il y ait quelque chose dans la poche.

Se non c'è niente in bocca, lascia che ci sia qualcosa nella tasca.

Se não houver nada na boca, que haja algo no bolso.

Αν δεν υπάρχει τίποτα στο στόμα, ας υπάρχει κάτι στην τσέπη.

إذا لم يكن هناك شيء في الفم، فليكن هناك شيء في الجيب.

Fish and guests for two days, the third day they stink.

Balık ve misafir iki gün, üçüncü gün kokar.

Pescado y huéspedes por dos días, el tercero apestan.

דג ואורחים ליומיים, ביום השלישי הם מסריחים.

Poisson et invités pour deux jours, le troisième ils puent.

Pesce e ospiti per due giorni, il terzo giorno puzzano.

Peixe e hóspedes por dois dias, no terceiro fedem.

Ψάρι και επισκέπτες για δύο μέρες, την τρίτη μυρίζουν άσχημα.

السمك والضيوف ليومين، وفي اليوم الثالث تفوح رائحتهما.

One hand washes the other, and both wash the face.

Bir el diğerini yıkar, iki el de yüzü yıkar.

Una mano lava la otra y las dos lavan la cara.

יד אחת רוחצת את השנייה, ושתיהן רוחצות את הפנים.

Une main lave l'autre et les deux lavent le visage.

Una mano lava l'altra e tutte e due lavano il viso.

Uma mão lava a outra e as duas lavam o rosto.

Ένα χέρι πλένει το άλλο και τα δύο πλένουν το πρόσωπο.

اليد تغسل اليد، والاثنتان تغسلان الوجه.

The ox has a long tongue, but does not know how to speak.

Öküzün dili uzundur ama konuşmasını bilmez.

El buey tiene la lengua larga, pero hablar no sabe.

לשור יש לשון ארוכה, אבל הוא לא יודע לדבר.

Le bœuf a la langue longue, mais ne sait pas parler.

Il bue ha la lingua lunga, ma non sa parlare.

O boi tem a língua comprida, mas não sabe falar.

Το βόδι έχει μακριά γλώσσα, αλλά δεν ξέρει να μιλά.

الثور لسانه طويل، لكنه لا يعرف الكلام.

A jealous husband has no rest.

Kıskanç kocanın rahatı yoktur.

Marido celoso no tiene reposo.

בעל קנאי אין לו מנוחה.

Mari jaloux n'a pas de repos.

Marito geloso non ha riposo.

Marido ciumento não tem descanso.

Ο ζηλιάρης άντρας δεν έχει ησυχία.

الزوج الغيور لا راحة له.

Throw a bone to the dog so that it does not bark.

Köpeğe havlamasın diye kemik at.

Echa un hueso al perro para que no ladre.

זרוק עצם לכלב כדי שלא ינבח.

Jette un os au chien pour qu'il n'aboie pas.

Getta un osso al cane perché non abbai.

Atira um osso ao cão para que não ladre.

Ρίξε ένα κόκαλο στον σκύλο για να μην γαβγίζει.

ألقِ عظمة للكلب كي لا ينبح.

In those days we had nothing but we had everything; now we have everything but we have nothing.

O zaman hiçbir şeyimiz yoktu ama her şeyimiz vardı; şimdi her şeyimiz var ama hiçbir şeyimiz yok.

Al tiempo no teníamos nada pero teníamos todo; ahora tenemos todo pero no tenemos nada.

אז לא היה לנו כלום אבל היה לנו הכול; עכשיו יש לנו הכול ואין לנו כלום.

Autrefois nous n'avions rien mais nous avions tout ; maintenant nous avons tout mais nous n'avons rien.

Allora non avevamo niente ma avevamo tutto; ora abbiamo tutto ma non abbiamo niente.

Naquele tempo não tínhamos nada mas tínhamos tudo; agora temos tudo mas não temos nada.

Τότε δεν είχαμε τίποτα αλλά είχαμε τα πάντα· τώρα έχουμε τα πάντα αλλά δεν έχουμε τίποτα.

في ذلك الزمن لم يكن لدينا شيء لكن كان لدينا كل شيء؛ والآن لدينا كل شيء لكن لا شيء لدينا.

The truth comes out of the mouth of the madman and of the child.

Gerçek delinin ve çocuğun ağzından çıkar.

La verdad sale de la boca del loco y de la criatura.

האמת יוצאת מפי השוטה ומפי הילד.

La vérité sort de la bouche du fou et de l'enfant.

La verità esce dalla bocca del pazzo e del bambino.

A verdade sai da boca do louco e da criança.

Η αλήθεια βγαίνει από το στόμα του τρελού και του παιδιού.

الحقيقة تخرج من فم المجنون والطفل.

Justice is the soul of the world.

Adalet dünyanın ruhudur.

La justicia es el alma del mundo.

הצדק הוא נשמת העולם.

La justice est l'âme du monde.

La giustizia è l'anima del mondo.

A justiça é a alma do mundo.

Η δικαιοσύνη είναι η ψυχή του κόσμου.

العدل روح العالم.

To take, a mouth of gold; to pay, a pipe full of mud.

Almak için altın ağız, ödemek için çamurla dolu boru.

Para tomar, boca de oro; para pagar, caño con lodo.

לקחת – פה של זהב; לשלם – צינור מלא בוץ.

Pour prendre, une bouche d'or ; pour payer, un tuyau plein de boue.

Per prendere, bocca d'oro; per pagare, tubo pieno di fango.

Para receber, boca de ouro; para pagar, cano com lama.

Για να πάρει, στόμα χρυσό· για να πληρώσει, σωλήνας γεμάτος λάσπη.

للأخذ فم من ذهب، وللدفع أنبوب مليء بالطين.

He who fixes the leak fixes the whole house.

Sızıntıyı onaran bütün evi onarır.

El que arregla la gotera arregla la casa entera.

מי שמתקן את הנזילה מתקן את הבית כולו.

Qui répare la fuite répare toute la maison.

Chi ripara la perdita ripara l'intera casa.

Quem conserta a goteira conserta a casa inteira.

Όποιος διορθώνει τη διαρροή διορθώνει ολόκληρο το σπίτι.

من يصلح التسرّب يصلح البيت كله.

The cobbler has no shoes.

Ayakkabıcının ayakkabısı yoktur.

El zapatero no tiene zapatos.

לסנדלר אין נעליים.

Le cordonnier n'a pas de souliers.

Il calzolaio non ha scarpe.

O sapateiro não tem sapatos.

Ο τσαγκάρης δεν έχει παπούτσια.

الإسكافي ليس لديه أحذية.

One cuts the rose, the other enjoys it.

Biri gülü koparır, öteki ondan zevk alır.

Uno corta la rosa, el otro la goza.

אחד קוטף את הוורד, השני נהנה ממנו.

L'un coupe la rose, l'autre en jouit.

Uno taglia la rosa, l'altro la gode.

Um corta a rosa, o outro goza-a.

Ο ένας κόβει το τριαντάφυλλο, ο άλλος το απολαμβάνει.

واحد يقطف الوردة والآخر يتمتع بها.

May God give us life to see more wonders.

Tanrı daha çok harika görmemiz için bize ömür versin.

Que Dios nos dé vidas para ver más maravillas.

שאלוהים ייתן לנו חיים לראות עוד נפלאות.

Que Dieu nous donne la vie pour voir davantage de merveilles.

Che Dio ci dia vita per vedere più meraviglie.

Que Deus nos dê vida para ver mais maravilhas.

Ο Θεός να μας δώσει ζωή για να δούμε περισσότερα θαύματα.

ليمنحنا الله حياةً لنرى المزيد من العجائب.

The lazy tailor loses the needle and the thimble.

Tembel terzi iğnesini de yüksüğünü de kaybeder.

El sastre perezoso pierde la aguja y el dedal.

החייט העצלן מאבד את המחט ואת הכובעון.

Le tailleur paresseux perd l'aiguille et le dé.

Il sarto pigro perde l'ago e il ditale.

O alfaiate preguiçoso perde a agulha e o dedal.

Ο τεμπέλης ράφτης χάνει τη βελόνα και τη δαχτυλήθρα.

الخياط الكسول يضيّع الإبرة والكشتبان.

A husband who is a hakham and a merchant is the joy of the wife.

Hahambilge ve tüccar olan koca, karısının sevincidir.

Marido sabio y mercader, alegría de la mujer.

בעל חכם וסוחר, שמחת האישה.

Un mari sage et marchand, c'est la joie de la femme.

Marito saggio e mercante, gioia della moglie.

Marido sábio e mercador, alegria da mulher.

Σύζυγος σοφός και έμπορος, χαρά της γυναίκας.

زوج حكيم وتاجر فرحة الزوجة.

What the queen is to the king, the wife is to the husband.

Kraliçe kral için neyse, karı da koca için odur.

Lo que es la reina para el rey, es la mujer para el marido.

מה שהמלכה היא למלך, היא האישה לבעל.

Ce que la reine est au roi, la femme l'est au mari.

Ciò che la regina è per il re, la moglie lo è per il marito.

O que a rainha é para o rei, a mulher é para o marido.

Ό,τι είναι η βασίλισσα για τον βασιλιά, είναι η γυναίκα για τον σύζυγο.

ما هي الملكة للملك هي الزوجة للزوج.